भीष्म उवाच । (१।१)

जन्मनैव महाभागो ब्राह्मणो नाम जायते । (१।२)

नमस्यः सर्वभूतानाम् अतिथिः प्रसृताग्रभुक् ॥ (१।३)

सर्वान्नः सुहृदस्तात ब्राह्मणाः सुमनोमुखाः । (२।१)

गीर्भिर् मङ्गलयुक्ताभिर् अनुध्यायन्ति पूजिताः ॥ (२।२)

सर्वान्नो द्विषतस्तात ब्राह्मणा जातमन्यवः । (३।१)

गीर्भिर् दारुणयुक्ताभिर् अभिहन्युर् अपूजिताः ॥ (३।२)

अत्र गाथा ब्रह्मगीताः कीर्तयन्ति पुराविदः । (४।१)

सृष्ट्वा द्विजातीन् धाता हि यथापूर्वं समादधत् ॥ (४।२)

न वो ऽन्यद् इह कर्तव्यं किंचिद् ऊर्ध्वं यथाविधि । (५।१)

गुप्ता गोपायत ब्रह्म श्रेयो वस्तेन शोभनम् ॥ (५।२)

स्वम् एव कुर्वतां कर्म श्रीर् वो ब्राह्मी भविष्यति । (६।१)

प्रमाणं सर्वभूतानां प्रग्रहं च गमिष्यथ ॥ (६।२)

न शौद्रं कर्म कर्तव्यं ब्राह्मणेन विपश्चिता । (७।१)

शौद्रं हि कुर्वतः कर्म धर्मः समुपरुध्यते ॥ (७।२)

श्रीश्च बुद्धिश्च तेजश्च विभूतिश्च प्रतापिनी । (८।१)

स्वाध्यायेनैव माहात्म्यं विमलं प्रतिपत्स्यथ ॥ (८।२)

हुत्वा चाहवनीयस्थं महाभाग्ये प्रतिष्ठिताः । (९।१)

अग्रभोज्याः प्रसूतीनां श्रिया ब्राह्म्यानुकल्पिताः ॥ (९।२)

श्रद्धया परया युक्ता ह्यनभिद्रोहलब्धया । (१०।१)

दमस्वाध्यायनिरताः सर्वान् कामान् अवाप्स्यथ ॥ (१०।२)

यच्चैव मानुषे लोके यच्च देवेषु किंचन । (११।१)

सर्वं तत् तपसा साध्यं ज्ञानेन विनयेन च ॥ (११।२)

इत्येता ब्रह्मगीतास्ते समाख्याता मयानघ । (१२।१)

विप्रानुकम्पार्थम् इदं तेन प्रोक्तं हि धीमता ॥ (१२।२)

भूयस्तेषां बलं मन्ये यथा राज्ञस्तपस्विनः । (१३।१)

दुरासदाश्च चण्डाश्च रभसाः क्षिप्रकारिणः ॥ (१३।२)

सन्त्येषां सिंहसत्त्वाश्च व्याघ्रसत्त्वास्तथापरे । (१४।१)

वराहमृगसत्त्वाश्च गजसत्त्वास्तथापरे ॥ (१४।२)

कर्पासमृदवः केचित् तथान्ये मकरस्पृशः । (१५।१)

विभाष्यघातिनः केचित् तथा चक्षुर्हणो ऽपरे ॥ (१५।२)

सन्ति चाशीविषनिभाः सन्ति मन्दास्तथापरे । (१६।१)

विविधानीह वृत्तानि ब्राह्मणानां युधिष्ठिर ॥ (१६।२)

मेकला द्रमिडाः काशाः पौण्ड्राः कोल्लगिरास्तथा । (१७।१)

शौण्डिका दरदा दर्वाश्चौराः शबरबर्बराः ॥ (१७।२)

किराता यवनाश्चैव तास्ताः क्षत्रियजातयः । (१८।१)

वृषलत्वम् अनुप्राप्ता ब्राह्मणानाम् अदर्शनात् ॥ (१८।२)

ब्राह्मणानां परिभवाद् असुराः सलिलेशयाः । (१९।१)

ब्राह्मणानां प्रसादाच्च देवाः स्वर्गनिवासिनः ॥ (१९।२)

अशक्यं स्प्रष्टुम् आकाशम् अचाल्यो हिमवान् गिरिः । (२०।१)

अवार्या सेतुना गङ्गा दुर्जया ब्राह्मणा भुवि ॥ (२०।२)

न ब्राह्मणविरोधेन शक्या शास्तुं वसुंधरा । (२१।१)

ब्राह्मणा हि महात्मानो देवानाम् अपि देवताः ॥ (२१।२)

तान् पूजयस्व सततं दानेन परिचर्यया । (२२।१)

यदीच्छसि महीं भोक्तुम् इमां सागरमेखलाम् ॥ (२२।२)

प्रतिग्रहेण तेजो हि विप्राणां शाम्यते ऽनघ । (२३।१)

प्रतिग्रहं ये नेच्छेयुस्ते ऽपि रक्ष्यास्त्वयानघ ॥ (२३।२)