महाभारतMahābhārata

MBh, 12, 143

1471 of 1995 · 23 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

भीष्म उवाच । (१।१)

bhīṣma uvāca

1.2१.२

ततस्तं लुब्धकः पश्यन् कृपयाभिपरिप्लुतः । (१।२)

tatastaṃ lubdhakaḥ paśyan kṛpayābhipariplutaḥ |

1.3१.३

कपोतम् अग्नौ पतितं वाक्यं पुनर् उवाच ह ॥ (१।३)

kapotam agnau patitaṃ vākyaṃ punar uvāca ha ||

2.1२.१

किम् ईदृशं नृशंसेन मया कृतम् अबुद्धिना । (२।१)

kim īdṛśaṃ nṛśaṃsena mayā kṛtam abuddhinā |

2.2२.२

भविष्यति हि मे नित्यं पातकं हृदि जीवतः ॥ (२।२)

bhaviṣyati hi me nityaṃ pātakaṃ hṛdi jīvataḥ ||

3.1३.१

स विनिन्दन्न् अथात्मानं पुनः पुनर् उवाच ह । (३।१)

sa vinindann athātmānaṃ punaḥ punar uvāca ha |

3.2३.२

धिङ् माम् अस्तु सुदुर्बुद्धिं सदा निकृतिनिश्चयम् । (३।२)

dhiṅ mām astu sudurbuddhiṃ sadā nikṛtiniścayam |

3.3३.३

शुभं कर्म परित्यज्य यो ऽहं शकुनिलुब्धकः ॥ (३।३)

śubhaṃ karma parityajya yo 'haṃ śakunilubdhakaḥ ||

4.1४.१

नृशंसस्य ममाद्यायं प्रत्यादेशो न संशयः । (४।१)

nṛśaṃsasya mamādyāyaṃ pratyādeśo na saṃśayaḥ |

4.2४.२

दत्तः स्वमांसं ददता कपोतेन महात्मना ॥ (४।२)

dattaḥ svamāṃsaṃ dadatā kapotena mahātmanā ||

5.1५.१

सो ऽहं त्यक्ष्ये प्रियान् प्राणान् पुत्रदारं विसृज्य च । (५।१)

so 'haṃ tyakṣye priyān prāṇān putradāraṃ visṛjya ca |

5.2५.२

उपदिष्टो हि मे धर्मः कपोतेनातिधर्मिणा ॥ (५।२)

upadiṣṭo hi me dharmaḥ kapotenātidharmiṇā ||

6.1६.१

अद्य प्रभृति देहं स्वं सर्वभोगैर् विवर्जितम् । (६।१)

adya prabhṛti dehaṃ svaṃ sarvabhogair vivarjitam |

6.2६.२

यथा स्वल्पं जलं ग्रीष्मे शोषयिष्याम्यहं तथा ॥ (६।२)

yathā svalpaṃ jalaṃ grīṣme śoṣayiṣyāmyahaṃ tathā ||

7.1७.१

क्षुत्पिपासातपसहः कृशो धमनिसंततः । (७।१)

kṣutpipāsātapasahaḥ kṛśo dhamanisaṃtataḥ |

7.2७.२

उपवासैर् बहुविधैश्चरिष्ये पारलौकिकम् ॥ (७।२)

upavāsair bahuvidhaiścariṣye pāralaukikam ||

8.1८.१

अहो देहप्रदानेन दर्शितातिथिपूजना । (८।१)

aho dehapradānena darśitātithipūjanā |

8.2८.२

तस्माद् धर्मं चरिष्यामि धर्मो हि परमा गतिः । (८।२)

tasmād dharmaṃ cariṣyāmi dharmo hi paramā gatiḥ |

8.3८.३

दृष्टो हि धर्मो धर्मिष्ठैर् यादृशो विहगोत्तमे ॥ (८।३)

dṛṣṭo hi dharmo dharmiṣṭhair yādṛśo vihagottame ||

9.1९.१

एवम् उक्त्वा विनिश्चित्य रौद्रकर्मा स लुब्धकः । (९।१)

evam uktvā viniścitya raudrakarmā sa lubdhakaḥ |

9.2९.२

महाप्रस्थानम् आश्रित्य प्रययौ संशितव्रतः ॥ (९।२)

mahāprasthānam āśritya prayayau saṃśitavrataḥ ||

10.1१०.१

ततो यष्टिं शलाकाश्च क्षारकं पञ्जरं तथा । (१०।१)

tato yaṣṭiṃ śalākāśca kṣārakaṃ pañjaraṃ tathā |

10.2१०.२

तांश्च बद्धा कपोतान् स सम्प्रमुच्योत्ससर्ज ह ॥ (१०।२)

tāṃśca baddhā kapotān sa sampramucyotsasarja ha ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 12, 143

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit