MBh, 14, 33
Select a line for its word-by-word analysis.
नाहं तथा भीरु चरामि लोके तथा त्वं मां तर्कयसे स्वबुद्ध्या । (१।२)
nāhaṃ tathā bhīru carāmi loke tathā tvaṃ māṃ tarkayase svabuddhyā |
विप्रो ऽस्मि मुक्तो ऽस्मि वनेचरो ऽस्मि गृहस्थधर्मा ब्रह्मचारी तथास्मि ॥ (१।३)
vipro 'smi mukto 'smi vanecaro 'smi gṛhasthadharmā brahmacārī tathāsmi ||
नाहम् अस्मि यथा मां त्वं पश्यसे चक्षुषा शुभे । (२।१)
nāham asmi yathā māṃ tvaṃ paśyase cakṣuṣā śubhe |
मया व्याप्तम् इदं सर्वं यत् किंचिज्जगतीगतम् ॥ (२।२)
mayā vyāptam idaṃ sarvaṃ yat kiṃcijjagatīgatam ||
ये केचिज्जन्तवो लोके जङ्गमाः स्थावराश्च ह । (३।१)
ye kecijjantavo loke jaṅgamāḥ sthāvarāśca ha |
तेषां माम् अन्तकं विद्धि दारूणाम् इव पावकम् ॥ (३।२)
teṣāṃ mām antakaṃ viddhi dārūṇām iva pāvakam ||
राज्यं पृथिव्यां सर्वस्याम् अथ वापि त्रिविष्टपे । (४।१)
rājyaṃ pṛthivyāṃ sarvasyām atha vāpi triviṣṭape |
तथा बुद्धिर् इयं वेत्ति बुद्धिर् एव धनं मम ॥ (४।२)
tathā buddhir iyaṃ vetti buddhir eva dhanaṃ mama ||
एकः पन्था ब्राह्मणानां येन गच्छन्ति तद्विदः । (५।१)
ekaḥ panthā brāhmaṇānāṃ yena gacchanti tadvidaḥ |
लिङ्गैर् बहुभिर् अव्यग्रैर् एका बुद्धिर् उपास्यते ॥ (५।३)
liṅgair bahubhir avyagrair ekā buddhir upāsyate ||
नानालिङ्गाश्रमस्थानां येषां बुद्धिः शमात्मिका । (६।१)
nānāliṅgāśramasthānāṃ yeṣāṃ buddhiḥ śamātmikā |
बुद्ध्यायं गम्यते मार्गः शरीरेण न गम्यते । (७।१)
buddhyāyaṃ gamyate mārgaḥ śarīreṇa na gamyate |
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.