महाभारतMahābhārata

MBh, 7, 33

1011 of 1995 · 44 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

संजय उवाच । (१।१)

saṃjaya uvāca

1.2१.२

समरे ऽत्युग्रकर्माणः कर्मभिर् व्यञ्जितश्रमाः । (१।२)

samare 'tyugrakarmāṇaḥ karmabhir vyañjitaśramāḥ |

1.3१.३

सकृष्णाः पाण्डवाः पञ्च देवैर् अपि दुरासदाः ॥ (१।३)

sakṛṣṇāḥ pāṇḍavāḥ pañca devair api durāsadāḥ ||

2.1२.१

सत्त्वकर्मान्वयैर् बुद्ध्या प्रकृत्या यशसा श्रिया । (२।१)

sattvakarmānvayair buddhyā prakṛtyā yaśasā śriyā |

2.2२.२

नैव भूतो न भविता कृष्णतुल्यगुणः पुमान् ॥ (२।२)

naiva bhūto na bhavitā kṛṣṇatulyaguṇaḥ pumān ||

3.1३.१

सत्यधर्मपरो दाता विप्रपूजादिभिर् गुणैः । (३।१)

satyadharmaparo dātā viprapūjādibhir guṇaiḥ |

3.2३.२

सदैव त्रिदिवं प्राप्तो राजा किल युधिष्ठिरः ॥ (३।२)

sadaiva tridivaṃ prāpto rājā kila yudhiṣṭhiraḥ ||

4.1४.१

युगान्ते चान्तको राजञ् जामदग्न्यश्च वीर्यवान् । (४।१)

yugānte cāntako rājañ jāmadagnyaśca vīryavān |

4.2४.२

रणस्थो भीमसेनश्च कथ्यन्ते सदृशास्त्रयः ॥ (४।२)

raṇastho bhīmasenaśca kathyante sadṛśāstrayaḥ ||

5.1५.१

प्रतिज्ञाकर्मदक्षस्य रणे गाण्डीवधन्वनः । (५।१)

pratijñākarmadakṣasya raṇe gāṇḍīvadhanvanaḥ |

5.2५.२

उपमां नाधिगच्छामि पार्थस्य सदृशीं क्षितौ ॥ (५।२)

upamāṃ nādhigacchāmi pārthasya sadṛśīṃ kṣitau ||

6.1६.१

गुरुवात्सल्यम् अत्यन्तं नैभृत्यं विनयो दमः । (६।१)

guruvātsalyam atyantaṃ naibhṛtyaṃ vinayo damaḥ |

6.2६.२

नकुले ऽप्रातिरूप्यं च शौर्यं च नियतानि षट् ॥ (६।२)

nakule 'prātirūpyaṃ ca śauryaṃ ca niyatāni ṣaṭ ||

7.1७.१

श्रुतगाम्भीर्यमाधुर्यसत्त्ववीर्यपराक्रमैः । (७।१)

śrutagāmbhīryamādhuryasattvavīryaparākramaiḥ |

7.2७.२

सदृशो देवयोर् वीरः सहदेवः किलाश्विनोः ॥ (७।२)

sadṛśo devayor vīraḥ sahadevaḥ kilāśvinoḥ ||

8.1८.१

ये च कृष्णे गुणाः स्फीताः पाण्डवेषु च ये गुणाः । (८।१)

ye ca kṛṣṇe guṇāḥ sphītāḥ pāṇḍaveṣu ca ye guṇāḥ |

8.2८.२

अभिमन्यौ किलैकस्था दृश्यन्ते गुणसंचयाः ॥ (८।२)

abhimanyau kilaikasthā dṛśyante guṇasaṃcayāḥ ||

9.1९.१

युधिष्ठिरस्य धैर्येण कृष्णस्य चरितेन च । (९।१)

yudhiṣṭhirasya dhairyeṇa kṛṣṇasya caritena ca |

9.2९.२

कर्मभिर् भीमसेनस्य सदृशो भीमकर्मणः ॥ (९।२)

karmabhir bhīmasenasya sadṛśo bhīmakarmaṇaḥ ||

10.1१०.१

धनंजयस्य रूपेण विक्रमेण श्रुतेन च । (१०।१)

dhanaṃjayasya rūpeṇa vikrameṇa śrutena ca |

10.2१०.२

विनयात् सहदेवस्य सदृशो नकुलस्य च ॥ (१०।२)

vinayāt sahadevasya sadṛśo nakulasya ca ||

11.1११.१

धृतराष्ट्र उवाच । (११।१)

dhṛtarāṣṭra uvāca

11.2११.२

अभिमन्युम् अहं सूत सौभद्रम् अपराजितम् । (११।२)

abhimanyum ahaṃ sūta saubhadram aparājitam |

11.3११.३

श्रोतुम् इच्छामि कार्त्स्न्येन कथम् आयोधने हतः ॥ (११।३)

śrotum icchāmi kārtsnyena katham āyodhane hataḥ ||

12.1१२.१

संजय उवाच । (१२।१)

saṃjaya uvāca

12.2१२.२

चक्रव्यूहो महाराज आचार्येणाभिकल्पितः । (१२।२)

cakravyūho mahārāja ācāryeṇābhikalpitaḥ |

12.3१२.३

तत्र शक्रोपमाः सर्वे राजानो विनिवेशिताः ॥ (१२।३)

tatra śakropamāḥ sarve rājāno viniveśitāḥ ||

13.1१३.१

संघातो राजपुत्राणां सर्वेषाम् अभवत् तदा । (१३।१)

saṃghāto rājaputrāṇāṃ sarveṣām abhavat tadā |

13.2१३.२

कृताभिसमयाः सर्वे सुवर्णविकृतध्वजाः ॥ (१३।२)

kṛtābhisamayāḥ sarve suvarṇavikṛtadhvajāḥ ||

14.1१४.१

रक्ताम्बरधराः सर्वे सर्वे रक्तविभूषणाः । (१४।१)

raktāmbaradharāḥ sarve sarve raktavibhūṣaṇāḥ |

14.2१४.२

सर्वे रक्तपताकाश्च सर्वे वै हेममालिनः ॥ (१४।२)

sarve raktapatākāśca sarve vai hemamālinaḥ ||

15.1१५.१

तेषां दशसहस्राणि बभूवुर् दृढधन्विनाम् । (१५।१)

teṣāṃ daśasahasrāṇi babhūvur dṛḍhadhanvinām |

15.2१५.२

पौत्रं तव पुरस्कृत्य लक्ष्मणं प्रियदर्शनम् ॥ (१५।२)

pautraṃ tava puraskṛtya lakṣmaṇaṃ priyadarśanam ||

16.1१६.१

अन्योन्यसमदुःखास्ते अन्योन्यसमसाहसाः । (१६।१)

anyonyasamaduḥkhāste anyonyasamasāhasāḥ |

16.2१६.२

अन्योन्यं स्पर्धमानाश्च अन्योन्यस्य हिते रताः ॥ (१६।२)

anyonyaṃ spardhamānāśca anyonyasya hite ratāḥ ||

17.1१७.१

कर्णदुःशासनकृपैर् वृतो राजा महारथैः । (१७।१)

karṇaduḥśāsanakṛpair vṛto rājā mahārathaiḥ |

17.2१७.२

देवराजोपमः श्रीमाञ् श्वेतच्छत्राभिसंवृतः । (१७।२)

devarājopamaḥ śrīmāñ śvetacchatrābhisaṃvṛtaḥ |

17.3१७.३

चामरव्यजनाक्षेपैर् उदयन्न् इव भास्करः ॥ (१७।३)

cāmaravyajanākṣepair udayann iva bhāskaraḥ ||

18.1१८.१

प्रमुखे तस्य सैन्यस्य द्रोणो ऽवस्थितनायके । (१८।१)

pramukhe tasya sainyasya droṇo 'vasthitanāyake |

18.2१८.२

सिन्धुराजस्तथातिष्ठच्छ्रीमान्मेरुर् इवाचलः ॥ (१८।२)

sindhurājastathātiṣṭhacchrīmānmerur ivācalaḥ ||

19.1१९.१

सिन्धुराजस्य पार्श्वस्था अश्वत्थामपुरोगमाः । (१९।१)

sindhurājasya pārśvasthā aśvatthāmapurogamāḥ |

19.2१९.२

सुतास्तव महाराज त्रिंशत् त्रिदशसंनिभाः ॥ (१९।२)

sutāstava mahārāja triṃśat tridaśasaṃnibhāḥ ||

20.1२०.१

गान्धारराजः कितवः शल्यो भूरिश्रवास्तथा । (२०।१)

gāndhārarājaḥ kitavaḥ śalyo bhūriśravāstathā |

20.2२०.२

पार्श्वतः सिन्धुराजस्य व्यराजन्त महारथाः ॥ (२०।२)

pārśvataḥ sindhurājasya vyarājanta mahārathāḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 7, 33

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit