संजय उवाच । (१।१)

दुःशासनबलं हत्वा सव्यसाची धनंजयः । (१।२)

सिन्धुराजं परीप्सन् वै द्रोणानीकम् उपाद्रवत् ॥ (१।३)

स तु द्रोणं समासाद्य व्यूहस्य प्रमुखे स्थितम् । (२।१)

कृताञ्जलिर् इदं वाक्यं कृष्णस्यानुमते ऽब्रवीत् ॥ (२।२)

शिवेन ध्याहि मां ब्रह्मन् स्वस्ति चैव वदस्व मे । (३।१)

भवत्प्रसादाद् इच्छामि प्रवेष्टुं दुर्भिदां चमूम् ॥ (३।२)

भवान् पितृसमो मह्यं धर्मराजसमो ऽपि च । (४।१)

तथा कृष्णसमश्चैव सत्यम् एतद् ब्रवीमि ते ॥ (४।२)

अश्वत्थामा यथा तात रक्षणीयस्तवानघ । (५।१)

तथाहम् अपि ते रक्ष्यः सदैव द्विजसत्तम ॥ (५।२)

तव प्रसादाद् इच्छामि सिन्धुराजानम् आहवे । (६।१)

निहन्तुं द्विपदां श्रेष्ठ प्रतिज्ञां रक्ष मे विभो ॥ (६।२)

एवम् उक्तस्तदाचार्यः प्रत्युवाच स्मयन्न् इव । (७।१)

माम् अजित्वा न बीभत्सो शक्यो जेतुं जयद्रथः ॥ (७।२)

एतावद् उक्त्वा तं द्रोणः शरव्रातैर् अवाकिरत् । (८।१)

सरथाश्वध्वजं तीक्ष्णैः प्रहसन् वै ससारथिम् ॥ (८।२)

ततो ऽर्जुनः शरव्रातान् द्रोणस्यावार्य सायकैः । (९।१)

द्रोणम् अभ्यर्दयद् बाणैर् घोररूपैर् महत्तरैः ॥ (९।२)

विव्याध च रणे द्रोणम् अनुमान्य विशां पते । (१०।१)

क्षत्रधर्मं समास्थाय नवभिः सायकैः पुनः ॥ (१०।२)

तस्येषून् इषुभिश्छित्त्वा द्रोणो विव्याध तावुभौ । (११।१)

विषाग्निज्वलनप्रख्यैर् इषुभिः कृष्णपाण्डवौ ॥ (११।२)

इयेष पाण्डवस्तस्य बाणैश्छेत्तुं शरासनम् । (१२।१)

तस्य चिन्तयतस्त्वेवं फल्गुनस्य महात्मनः । (१२।२)

द्रोणः शरैर् असंभ्रान्तो ज्यां चिछेदाशु वीर्यवान् ॥ (१२।३)

विव्याध च हयान् अस्य ध्वजं सारथिम् एव च । (१३।१)

अर्जुनं च शरैर् वीरं स्मयमानो ऽभ्यवाकिरत् ॥ (१३।२)

एतस्मिन्न् अन्तरे पार्थः सज्जं कृत्वा महद् धनुः । (१४।१)

विशेषयिष्यन्न् आचार्यं सर्वास्त्रविदुषां वरम् । (१४।२)

मुमोच षट्शतान् बाणान् गृहीत्वैकम् इव द्रुतम् ॥ (१४।३)

पुनः सप्त शतान् अन्यान् सहस्रं चानिवर्तिनाम् । (१५।१)

चिक्षेपायुतशश्चान्यांस्ते ऽघ्नन् द्रोणस्य तां चमूम् ॥ (१५।२)

तैः सम्यग् अस्तैर् बलिना कृतिना चित्रयोधिना । (१६।१)

मनुष्यवाजिमातङ्गा विद्धाः पेतुर् गतासवः ॥ (१६।२)

विद्रुताश्च रणे पेतुः संछिन्नायुधजीविताः । (१७।१)

रथिनो रथमुख्येभ्यः सहयाः शरपीडिताः ॥ (१७।२)

चूर्णिताक्षिप्तदग्धानां वज्रानिलहुताशनैः । (१८।१)

तुल्यरूपा गजाः पेतुर् गिर्यग्राम्बुदवेश्मनाम् ॥ (१८।२)

पेतुर् अश्वसहस्राणि प्रहतान्यर्जुनेषुभिः । (१९।१)

हंसा हिमवतः पृष्ठे वारिविप्रहता इव ॥ (१९।२)

रथाश्वद्विपपत्त्योघाः सलिलौघा इवाद्भुताः । (२०।१)

युगान्तादित्यरश्म्याभैः पाण्डवास्तशरैर् हताः ॥ (२०।२)

तं पाण्डवादित्यशरांशुजालं कुरुप्रवीरान् युधि निष्टपन्तम् । (२१।१)

स द्रोणमेघः शरवर्षवेगैः प्राच्छादयन्मेघ इवार्करश्मीन् ॥ (२१।२)

अथात्यर्थविसृष्टेन द्विषताम् असुभोजिना । (२२।१)

आजघ्ने वक्षसि द्रोणो नाराचेन धनंजयम् ॥ (२२।२)

स विह्वलितसर्वाङ्गः क्षितिकम्पे यथाचलः । (२३।१)

धैर्यम् आलम्ब्य बीभत्सुर् द्रोणं विव्याध पत्रिभिः ॥ (२३।२)

द्रोणस्तु पञ्चभिर् बाणैर् वासुदेवम् अताडयत् । (२४।१)

अर्जुनं च त्रिसप्तत्या ध्वजं चास्य त्रिभिः शरैः ॥ (२४।२)

विशेषयिष्यञ् शिष्यं च द्रोणो राजन् पराक्रमी । (२५।१)

अदृश्यम् अर्जुनं चक्रे निमेषाच्छरवृष्टिभिः ॥ (२५।२)

प्रसक्तान् पततो ऽद्राक्ष्म भारद्वाजस्य सायकान् । (२६।१)

मण्डलीकृतम् एवास्य धनुश्चादृश्यताद्भुतम् ॥ (२६।२)

ते ऽभ्ययुः समरे राजन् वासुदेवधनंजयौ । (२७।१)

द्रोणसृष्टाः सुबहवः कङ्कपत्रपरिच्छदाः ॥ (२७।२)

तद् दृष्ट्वा तादृशं युद्धं द्रोणपाण्डवयोस्तदा । (२८।१)

वासुदेवो महाबुद्धिः कार्यवत्ताम् अचिन्तयत् ॥ (२८।२)

ततो ऽब्रवीद् वासुदेवो धनंजयम् इदं वचः । (२९।१)

पार्थ पार्थ महाबाहो न नः कालात्ययो भवेत् ॥ (२९।२)

द्रोणम् उत्सृज्य गच्छामः कृत्यम् एतन्महत्तरम् । (३०।१)

पार्थश्चाप्यब्रवीत् कृष्णं यथेष्टम् इति केशव ॥ (३०।२)

ततः प्रदक्षिणं कृत्वा द्रोणं प्रायान्महाभुजः । (३१।१)

परिवृत्तश्च बीभत्सुर् अगच्छद् विसृजञ् शरान् ॥ (३१।२)

ततो ऽब्रवीत् स्मयन् द्रोणः क्वेदं पाण्डव गम्यते । (३२।१)

ननु नाम रणे शत्रुम् अजित्वा न निवर्तसे ॥ (३२।२)

अर्जुन उवाच । (३३।१)

गुरुर् भवान्न मे शत्रुः शिष्यः पुत्रसमो ऽस्मि ते । (३३।२)

न चास्ति स पुमांल् लोके यस्त्वां युधि पराजयेत् ॥ (३३।३)

संजय उवाच । (३४।१)

एवं ब्रुवाणो बीभत्सुर् जयद्रथवधोत्सुकः । (३४।२)

त्वरायुक्तो महाबाहुस्तत् सैन्यं समुपाद्रवत् ॥ (३४।३)

तं चक्ररक्षौ पाञ्चाल्यौ युधामन्यूत्तमौजसौ । (३५।१)

अन्वयातां महात्मानौ विशन्तं तावकं बलम् ॥ (३५।२)

ततो जयो महाराज कृतवर्मा च सात्वतः । (३६।१)

काम्बोजश्च श्रुतायुश्च धनंजयम् अवारयन् ॥ (३६।२)

तेषां दशसहस्राणि रथानाम् अनुयायिनाम् । (३७।१)

अभीषाहाः शूरसेनाः शिबयो ऽथ वसातयः ॥ (३७।२)

माचेल्लका ललित्थाश्च केकया मद्रकास्तथा । (३८।१)

नारायणाश्च गोपालाः काम्बोजानां च ये गणाः ॥ (३८।२)

कर्णेन विजिताः पूर्वं संग्रामे शूरसंमताः । (३९।१)

भारद्वाजं पुरस्कृत्य त्यक्तात्मानो ऽर्जुनं प्रति ॥ (३९।२)

पुत्रशोकाभिसंतप्तं क्रुद्धं मृत्युम् इवान्तकम् । (४०।१)

त्यजन्तं तुमुले प्राणान् संनद्धं चित्रयोधिनम् ॥ (४०।२)

गाहमानम् अनीकानि मातङ्गम् इव यूथपम् । (४१।१)

महेष्वासं पराक्रान्तं नरव्याघ्रम् अवारयन् ॥ (४१।२)

ततः प्रववृते युद्धं तुमुलं लोमहर्षणम् । (४२।१)

अन्योन्यं वै प्रार्थयतां योधानाम् अर्जुनस्य च ॥ (४२।२)

जयद्रथवधप्रेप्सुम् आयान्तं पुरुषर्षभम् । (४३।१)

न्यवारयन्त सहिताः क्रिया व्याधिम् इवोत्थितम् ॥ (४३।२)