अर्जुन उवाच । (१।१)

ततस् ताम् अवसं प्रीतो रजनीं तत्र भारत । (१।२)

प्रसादाद् देवदेवस्य त्र्यम्बकस्य महात्मनः ॥ (१।३)

व्युषितो रजनीं चाहं कृत्वा पूर्वाह्णिकक्रियाम् । (२।१)

अपश्यं तं द्विजश्रेष्ठं दृष्टवान् अस्मि यं पुरा ॥ (२।२)

तस्मै चाहं यथावृत्तं सर्वम् एव न्यवेदयम् । (३।१)

भगवन्तं महादेवं समेतो ऽस्मीति भारत ॥ (३।२)

स माम् उवाच राजेन्द्र प्रीयमाणो द्विजोत्तमः । (४।१)

दृष्टस् त्वया महादेवो यथा नान्येन केनचित् ॥ (४।२)

समेत्य लोकपालैस् तु सर्वैर् वैवस्वतादिभिः । (५।१)

द्रष्टास्यनघ देवेन्द्रं स च ते ऽस्त्राणि दास्यति ॥ (५।२)

एवम् उक्त्वा स मां राजन्न् आश्लिष्य च पुनः पुनः । (६।१)

अगच्छत् स यथाकामं ब्राह्मणः सूर्यसंनिभः ॥ (६।२)

अथापराह्णे तस्याह्नः प्रावात् पुण्यः समीरणः । (७।१)

पुनर् नवम् इमं लोकं कुर्वन्न् इव सपत्नहन् ॥ (७।२)

दिव्यानि चैव माल्यानि सुगन्धीनि नवानि च । (८।१)

शैशिरस्य गिरेः पादे प्रादुरासन् समीपतः ॥ (८।२)

वादित्राणि च दिव्यानि सुघोषाणि समन्ततः । (९।१)

स्तुतयश् चेन्द्रसंयुक्ता अश्रूयन्त मनोहराः ॥ (९।२)

गणाश् चाप्सरसां तत्र गन्धर्वाणां तथैव च । (१०।१)

पुरस्ताद् देवदेवस्य जगुर् गीतानि सर्वशः ॥ (१०।२)

मरुतां च गणास् तत्र देवयानैर् उपागमन् । (११।१)

महेन्द्रानुचरा ये च देवसद्मनिवासिनः ॥ (११।२)

ततो मरुत्वान् हरिभिर् युक्तैर् वाहैः स्वलंकृतैः । (१२।१)

शचीसहायस् तत्रायात् सह सर्वैस् तदामरैः ॥ (१२।२)

एतस्मिन्न् एव काले तु कुबेरो नरवाहनः । (१३।१)

दर्शयामास मां राजंल्लक्ष्म्या परमया युतः ॥ (१३।२)

दक्षिणस्यां दिशि यमं प्रत्यपश्यं व्यवस्थितम् । (१४।१)

वरुणं देवराजं च यथास्थानम् अवस्थितम् ॥ (१४।२)

ते माम् ऊचुर् महाराज सान्त्वयित्वा सुरर्षभाः । (१५।१)

सव्यसाचिन् समीक्षस्व लोकपालान् अवस्थितान् ॥ (१५।२)

सुरकार्यार्थसिद्ध्यर्थं दृष्टवान् असि शंकरम् । (१६।१)

अस्मत्तो ऽपि गृहाण त्वम् अस्त्राणीति समन्ततः ॥ (१६।२)

ततो ऽहं प्रयतो भूत्वा प्रणिपत्य सुरर्षभान् । (१७।१)

प्रत्यगृह्णं तदास्त्राणि महान्ति विधिवत् प्रभो ॥ (१७।२)

गृहीतास्त्रस् ततो देवैर् अनुज्ञातो ऽस्मि भारत । (१८।१)

अथ देवा ययुः सर्वे यथागतम् अरिंदम ॥ (१८।२)

मघवान् अपि देवेशो रथम् आरुह्य सुप्रभम् । (१९।१)

उवाच भगवान् वाक्यं स्मयन्न् इव सुरारिहा ॥ (१९।२)

पुरैवागमनाद् अस्माद् वेदाहं त्वां धनंजय । (२०।१)

अतः परं त्वहं वै त्वां दर्शये भरतर्षभ ॥ (२०।२)

त्वया हि तीर्थेषु पुरा समाप्लावः कृतो ऽसकृत् । (२१।१)

तपश्चेदं पुरा तप्तं स्वर्गं गन्तासि पाण्डव ॥ (२१।२)

भूयश् चैव तु तप्तव्यं तपः परमदारुणम् । (२२।१)

उवाच भगवान् सर्वं तपसश्चोपपादनम् ॥ (२२।२)

मातलिर् मन्नियोगात् त्वां त्रिदिवं प्रापयिष्यति । (२३।१)

विदितस् त्वं हि देवानाम् ऋषीणां च महात्मनाम् ॥ (२३।२)

ततो ऽहम् अब्रुवं शक्रं प्रसीद भगवन् मम । (२४।१)

आचार्यं वरये त्वाहम् अस्त्रार्थं त्रिदशेश्वर ॥ (२४।२)

इन्द्र उवाच । (२५।१)

क्रूरं कर्मास्त्रवित् तात करिष्यसि परंतप । (२५।२)

यदर्थम् अस्त्राणीप्सुस् त्वं तं कामं पाण्डवाप्नुहि ॥ (२५।३)

अर्जुन उवाच । (२६।१)

ततो ऽहम् अब्रुवं नाहं दिव्यान्यस्त्राणि शत्रुहन् । (२६।२)

मानुषेषु प्रयोक्ष्यामि विनास्त्रप्रतिघातनम् ॥ (२६।३)

तानि दिव्यानि मे ऽस्त्राणि प्रयच्छ विबुधाधिप । (२७।१)

लोकांश्चास्त्रजितान् पश्चाल्लभेयं सुरपुंगव ॥ (२७।२)

इन्द्र उवाच । (२८।१)

परीक्षार्थं मयैतत् ते वाक्यम् उक्तं धनंजय । (२८।२)

ममात्मजस्य वचनं सूपपन्नम् इदं तव ॥ (२८।३)

शिक्ष मे भवनं गत्वा सर्वाण्यस्त्राणि भारत । (२९।१)

वायोर् अग्नेर् वसुभ्यो ऽथ वरुणात् समरुद्गणात् ॥ (२९।२)

साध्यं पैतामहं चैव गन्धर्वोरगरक्षसाम् । (३०।१)

वैष्णवानि च सर्वाणि नैरृतानि तथैव च । (३०।२)

मद्गतानि च यानीह सर्वास्त्राणि कुरूद्वह ॥ (३०।३)

अर्जुन उवाच । (३१।१)

एवम् उक्त्वा तु मां शक्रस् तत्रैवान्तरधीयत । (३१।२)

अथापश्यं हरियुजं रथम् ऐन्द्रम् उपस्थितम् । (३१।३)

दिव्यं मायामयं पुण्यं यत्तं मातलिना नृप ॥ (३१।४)

लोकपालेषु यातेषु माम् उवाचाथ मातलिः । (३२।१)

द्रष्टुम् इच्छति शक्रस् त्वां देवराजो महाद्युते ॥ (३२।२)

संसिद्धस् त्वं महाबाहो कुरु कार्यम् अनुत्तमम् । (३३।१)

पश्य पुण्यकृतां लोकान् सशरीरो दिवं व्रज ॥ (३३।२)

इत्युक्तो ऽहं मातलिना गिरिम् आमन्त्र्य शैशिरम् । (३४।१)

प्रदक्षिणम् उपावृत्य समारोहं रथोत्तमम् ॥ (३४।२)

चोदयामास स हयान् मनोमारुतरंहसः । (३५।१)

मातलिर् हयशास्त्रज्ञो यथावद् भूरिदक्षिणः ॥ (३५।२)

अवैक्षत च मे वक्त्रं स्थितस्याथ स सारथिः । (३६।१)

तथा भ्रान्ते रथे राजन् विस्मितश् चेदम् अब्रवीत् ॥ (३६।२)

अत्यद्भुतम् इदं मे ऽद्य विचित्रं प्रतिभाति माम् । (३७।१)

यद् आस्थितो रथं दिव्यं पदा न चलितो भवान् ॥ (३७।२)

देवराजो ऽपि हि मया नित्यम् अत्रोपलक्षितः । (३८।१)

विचलन् प्रथमोत्पाते हयानां भरतर्षभ ॥ (३८।२)

त्वं पुनः स्थित एवात्र रथे भ्रान्ते कुरूद्वह । (३९।१)

अतिशक्रम् इदं सत्त्वं तवेति प्रतिभाति मे ॥ (३९।२)

इत्युक्त्वाकाशम् आविश्य मातलिर् विबुधालयान् । (४०।१)

दर्शयामास मे राजन् विमानानि च भारत ॥ (४०।२)

नन्दनादीनि देवानां वनानि बहुलान्युत । (४१।१)

दर्शयामास मे प्रीत्या मातलिः शक्रसारथिः ॥ (४१।२)

ततः शक्रस्य भवनम् अपश्यम् अमरावतीम् । (४२।१)

दिव्यैः कामफलैर् वृक्षै रत्नैश् च समलंकृताम् ॥ (४२।२)

न तां भासयते सूर्यो न शीतोष्णे न च क्लमः । (४३।१)

रजः पङ्को न च तमस् तत्रास्ति न जरा नृप ॥ (४३।२)

न तत्र शोको दैन्यं वा वैवर्ण्यं चोपलक्ष्यते । (४४।१)

दिवौकसां महाराज न च ग्लानिर् अरिंदम ॥ (४४।२)

न क्रोधलोभौ तत्रास्ताम् अशुभं च विशां पते । (४५।१)

नित्यतुष्टाश्च हृष्टाश्च प्राणिनः सुरवेश्मनि ॥ (४५।२)

नित्यपुष्पफलास् तत्र पादपा हरितच्छदाः । (४६।१)

पुष्करिण्यश्च विविधाः पद्मसौगन्धिकायुताः ॥ (४६।२)

शीतस् तत्र ववौ वायुः सुगन्धो जीवनः शुचिः । (४७।१)

सर्वरत्नविचित्रा च भूमिः पुष्पविभूषिता ॥ (४७।२)

मृगद्विजाश् च बहवो रुचिरा मधुरस्वराः । (४८।१)

विमानयायिनश्चात्र दृश्यन्ते बहवो ऽमराः ॥ (४८।२)

ततो ऽपश्यं वसून् रुद्रान् साध्यांश्च समरुद्गणान् । (४९।१)

आदित्यान् अश्विनौ चैव तान् सर्वान् प्रत्यपूजयम् ॥ (४९।२)

ते मां वीर्येण यशसा तेजसा च बलेन च । (५०।१)

अस्त्रैश्चाप्यन्वजानन्त संग्रामविजयेन च ॥ (५०।२)

प्रविश्य तां पुरीं रम्यां देवगन्धर्वसेविताम् । (५१।१)

देवराजं सहस्राक्षम् उपातिष्ठं कृताञ्जलिः ॥ (५१।२)

ददावर्धासनं प्रीतः शक्रो मे ददतां वरः । (५२।१)

बहुमानाच्च गात्राणि पस्पर्श मम वासवः ॥ (५२।२)

तत्राहं देवगन्धर्वैः सहितो भूरिदक्षिण । (५३।१)

अस्त्रार्थम् अवसं स्वर्गे कुर्वाणो ऽस्त्राणि भारत ॥ (५३।२)

विश्वावसोश् च मे पुत्रश् चित्रसेनो ऽभवत् सखा । (५४।१)

स च गान्धर्वम् अखिलं ग्राहयामास मां नृप ॥ (५४।२)

ततो ऽहम् अवसं राजन् गृहीतास्त्रः सुपूजितः । (५५।१)

सुखं शक्रस्य भवने सर्वकामसमन्वितः ॥ (५५।२)

शृण्वन् वै गीतशब्दं च तूर्यशब्दं च पुष्कलम् । (५६।१)

पश्यंश् चाप्सरसः श्रेष्ठा नृत्यमानाः परंतप ॥ (५६।२)

तत् सर्वम् अनवज्ञाय तथ्यं विज्ञाय भारत । (५७।१)

अत्यर्थं प्रतिगृह्याहम् अस्त्रेष्वेव व्यवस्थितः ॥ (५७।२)

ततो ऽतुष्यत् सहस्राक्षस् तेन कामेन मे विभुः । (५८।१)

एवं मे वसतो राजन्न् एष कालो ऽत्यगाद् दिवि ॥ (५८।२)