MBh, 5, 196
Select a line for its word-by-word analysis.
ततः प्रभाते विमले धार्तराष्ट्रेण चोदिताः । (१।२)
tataḥ prabhāte vimale dhārtarāṣṭreṇa coditāḥ |
दुर्योधनेन राजानः प्रययुः पाण्डवान् प्रति ॥ (१।३)
duryodhanena rājānaḥ prayayuḥ pāṇḍavān prati ||
आप्लाव्य शुचयः सर्वे स्रग्विणः शुक्लवाससः । (२।१)
āplāvya śucayaḥ sarve sragviṇaḥ śuklavāsasaḥ |
गृहीतशस्त्रा ध्वजिनः स्वस्ति वाच्य हुताग्नयः ॥ (२।२)
gṛhītaśastrā dhvajinaḥ svasti vācya hutāgnayaḥ ||
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ केकया बाह्लिकैः सह । (५।१)
vindānuvindāvāvantyau kekayā bāhlikaiḥ saha |
अश्वत्थामा शांतनवः सैन्धवो ऽथ जयद्रथः । (६।१)
aśvatthāmā śāṃtanavaḥ saindhavo 'tha jayadrathaḥ |
दाक्षिणात्याः प्रतीच्याश्च पार्वतीयाश्च ये रथाः ॥ (६।२)
dākṣiṇātyāḥ pratīcyāśca pārvatīyāśca ye rathāḥ ||
गान्धारराजः शकुनिः प्राच्योदीच्याश्च सर्वशः । (७।१)
gāndhārarājaḥ śakuniḥ prācyodīcyāśca sarvaśaḥ |
स्वैः स्वैर् अनीकैः सहिताः परिवार्य महारथम् । (८।१)
svaiḥ svair anīkaiḥ sahitāḥ parivārya mahāratham |
दुर्योधनश्च नृपतिर् भ्रातृभिः परिवारितः ॥ (९।२)
duryodhanaśca nṛpatir bhrātṛbhiḥ parivāritaḥ ||
शलो भूरिश्रवाः शल्यः कौसल्यो ऽथ बृहद्बलः । (१०।१)
śalo bhūriśravāḥ śalyaḥ kausalyo 'tha bṛhadbalaḥ |
एते पश्चाद् अवर्तन्त धार्तराष्ट्रपुरोगमाः ॥ (१०।२)
ete paścād avartanta dhārtarāṣṭrapurogamāḥ ||
ते समेन पथा यात्वा योत्स्यमाना महारथाः । (११।१)
te samena pathā yātvā yotsyamānā mahārathāḥ |
कुरुक्षेत्रस्य पश्चार्धे व्यवतिष्ठन्त दंशिताः ॥ (११।२)
kurukṣetrasya paścārdhe vyavatiṣṭhanta daṃśitāḥ ||
तादृशान्येव दुर्गाणि राज्ञाम् अपि महीपतिः । (१४।१)
tādṛśānyeva durgāṇi rājñām api mahīpatiḥ |
पञ्चयोजनम् उत्सृज्य मण्डलं तद् रणाजिरम् । (१५।१)
pañcayojanam utsṛjya maṇḍalaṃ tad raṇājiram |
विविशुः शिबिराण्याशु द्रव्यवन्ति सहस्रशः ॥ (१६।२)
viviśuḥ śibirāṇyāśu dravyavanti sahasraśaḥ ||
तेषां दुर्योधनो राजा ससैन्यानां महात्मनाम् । (१७।१)
teṣāṃ duryodhano rājā sasainyānāṃ mahātmanām |
व्यादिदेश सबाह्यानां भक्ष्यभोज्यम् अनुत्तमम् ॥ (१७।२)
vyādideśa sabāhyānāṃ bhakṣyabhojyam anuttamam ||
सर्वांस्तान् कौरवो राजा विधिवत् प्रत्यवैक्षत ॥ (१९।२)
sarvāṃstān kauravo rājā vidhivat pratyavaikṣata ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.