मार्कण्डेय उवाच । (१।१)

ततः प्रहस्तः सहसा समभ्येत्य विभीषणम् । (१।२)

गदया ताडयामास विनद्य रणकर्कशः ॥ (१।३)

स तयाभिहतो धीमान् गदया भीमवेगया । (२।१)

नाकम्पत महाबाहुर् हिमवान् इव सुस्थिरः ॥ (२।२)

ततः प्रगृह्य विपुलां शतघण्टां विभीषणः । (३।१)

अभिमन्त्र्य महाशक्तिं चिक्षेपास्य शिरः प्रति ॥ (३।२)

पतन्त्या स तया वेगाद् राक्षसो ऽशनिनादया । (४।१)

हृतोत्तमाङ्गो ददृशे वातरुग्ण इव द्रुमः ॥ (४।२)

तं दृष्ट्वा निहतं संख्ये प्रहस्तं क्षणदाचरम् । (५।१)

अभिदुद्राव धूम्राक्षो वेगेन महता कपीन् ॥ (५।२)

तस्य मेघोपमं सैन्यम् आपतद् भीमदर्शनम् । (६।१)

दृष्ट्वैव सहसा दीर्णा रणे वानरपुंगवाः ॥ (६।२)

ततस् तान् सहसा दीर्णान् दृष्ट्वा वानरपुंगवान् । (७।१)

निर्याय कपिशार्दूलो हनूमान् पर्यवस्थितः ॥ (७।२)

तं दृष्ट्वावस्थितं संख्ये हरयः पवनात्मजम् । (८।१)

वेगेन महता राजन् संन्यवर्तन्त सर्वशः ॥ (८।२)

ततः शब्दो महान् आसीत् तुमुलो लोमहर्षणः । (९।१)

रामरावणसैन्यानाम् अन्योन्यम् अभिधावताम् ॥ (९।२)

तस्मिन् प्रवृत्ते संग्रामे घोरे रुधिरकर्दमे । (१०।१)

धूम्राक्षः कपिसैन्यं तद् द्रावयामास पत्त्रिभिः ॥ (१०।२)

तं राक्षसमहामात्रम् आपतन्तं सपत्नजित् । (११।१)

तरसा प्रतिजग्राह हनूमान् पवनात्मजः ॥ (११।२)

तयोर् युद्धम् अभूद् घोरं हरिराक्षसवीरयोः । (१२।१)

जिगीषतोर् युधान्योन्यम् इन्द्रप्रह्लादयोर् इव ॥ (१२।२)

गदाभिः परिघैश्चैव राक्षसो जघ्निवान् कपिम् । (१३।१)

कपिश्च जघ्निवान् रक्षः सस्कन्धविटपैर् द्रुमैः ॥ (१३।२)

ततस्तम् अतिकायेन साश्वं सरथसारथिम् । (१४।१)

धूम्राक्षम् अवधीद् धीमान् हनूमान् मारुतात्मजः ॥ (१४।२)

ततस् तं निहतं दृष्ट्वा धूम्राक्षं राक्षसोत्तमम् । (१५।१)

हरयो जातविस्रम्भा जघ्नुर् अभ्येत्य सैनिकान् ॥ (१५।२)

ते वध्यमाना बलिभिर् हरिभिर् जितकाशिभिः । (१६।१)

राक्षसा भग्नसंकल्पा लङ्काम् अभ्यपतन् भयात् ॥ (१६।२)

ते ऽभिपत्य पुरं भग्ना हतशेषा निशाचराः । (१७।१)

सर्वं राज्ञे यथावृत्तं रावणाय न्यवेदयन् ॥ (१७।२)

श्रुत्वा तु रावणस्तेभ्यः प्रहस्तं निहतं युधि । (१८।१)

धूम्राक्षं च महेष्वासं ससैन्यं वानरर्षभैः ॥ (१८।२)

सुदीर्घम् इव निःश्वस्य समुत्पत्य वरासनात् । (१९।१)

उवाच कुम्भकर्णस्य कर्मकालो ऽयम् आगतः ॥ (१९।२)

इत्येवम् उक्त्वा विविधैर् वादित्रैः सुमहास्वनैः । (२०।१)

शयानम् अतिनिद्रालुं कुम्भकर्णम् अबोधयत् ॥ (२०।२)

प्रबोध्य महता चैनं यत्नेनागतसाध्वसः । (२१।१)

स्वस्थम् आसीनम् अव्यग्रं विनिद्रं राक्षसाधिपः । (२१।२)

ततो ऽब्रवीद् दशग्रीवः कुम्भकर्णं महाबलम् ॥ (२१।३)

धन्यो ऽसि यस्य ते निद्रा कुम्भकर्णेयम् ईदृशी । (२२।१)

य इमं दारुणं कालं न जानीषे महाभयम् ॥ (२२।२)

एष तीर्त्वार्णवं रामः सेतुना हरिभिः सह । (२३।१)

अवमन्येह नः सर्वान् करोति कदनं महत् ॥ (२३।२)

मया ह्यपहृता भार्या सीता नामास्य जानकी । (२४।१)

तां मोक्षयिषुरायातो बद्ध्वा सेतुं महार्णवे ॥ (२४।२)

तेन चैव प्रहस्तादिर् महान् नः स्वजनो हतः । (२५।१)

तस्य नान्यो निहन्तास्ति त्वद् ऋते शत्रुकर्शन ॥ (२५।२)

स दंशितो ऽभिनिर्याय त्वम् अद्य बलिनां वर । (२६।१)

रामादीन् समरे सर्वाञ्जहि शत्रून् अरिंदम ॥ (२६।२)

दूषणावरजौ चैव वज्रवेगप्रमाथिनौ । (२७।१)

तौ त्वां बलेन महता सहितावनुयास्यतः ॥ (२७।२)

इत्युक्त्वा राक्षसपतिः कुम्भकर्णं तरस्विनम् । (२८।१)

संदिदेशेतिकर्तव्ये वज्रवेगप्रमाथिनौ ॥ (२८।२)

तथेत्युक्त्वा तु तौ वीरौ रावणं दूषणानुजौ । (२९।१)

कुम्भकर्णं पुरस्कृत्य तूर्णं निर्ययतुः पुरात् ॥ (२९।२)