युधिष्ठिर उवाच । (१।१)

ब्राह्मणानां तु ये लोके प्रतिश्रुत्य पितामह । (१।२)

न प्रयच्छन्ति मोहात् ते के भवन्ति महामते ॥ (१।३)

एतन्मे तत्त्वतो ब्रूहि धर्मं धर्मभृतां वर । (२।१)

प्रतिश्रुत्य दुरात्मानो न प्रयच्छन्ति ये नराः ॥ (२।२)

भीष्म उवाच । (३।१)

यो न दद्यात् प्रतिश्रुत्य स्वल्पं वा यदि वा बहु । (३।२)

आशास्तस्य हताः सर्वाः क्लीबस्येव प्रजाफलम् ॥ (३।३)

यां रात्रिं जायते पापो यां च रात्रिं विनश्यति । (४।१)

एतस्मिन्न् अन्तरे यद् यत् सुकृतं तस्य भारत । (४।२)

यच्च तस्य हुतं किंचित् सर्वं तस्योपहन्यते ॥ (४।३)

अत्रैतद् वचनं प्राहुर् धर्मशास्त्रविदो जनाः । (५।१)

निशम्य भरतश्रेष्ठ बुद्ध्या परमयुक्तया ॥ (५।२)

अपि चोदाहरन्तीमं धर्मशास्त्रविदो जनाः । (६।१)

अश्वानां श्यामकर्णानां सहस्रेण स मुच्यते ॥ (६।२)

अत्रैवोदाहरन्तीमम् इतिहासं पुरातनम् । (७।१)

सृगालस्य च संवादं वानरस्य च भारत ॥ (७।२)

तौ सखायौ पुरा ह्यास्तां मानुषत्वे परंतप । (८।१)

अन्यां योनिं समापन्नौ सार्गालीं वानरीं तथा ॥ (८।२)

ततः परासून् खादन्तं सृगालं वानरो ऽब्रवीत् । (९।१)

श्मशानमध्ये सम्प्रेक्ष्य पूर्वजातिम् अनुस्मरन् ॥ (९।२)

किं त्वया पापकं कर्म कृतं पूर्वं सुदारुणम् । (१०।१)

यस्त्वं श्मशाने मृतकान् पूतिकान् अत्सि कुत्सितान् ॥ (१०।२)

एवम् उक्तः प्रत्युवाच सृगालो वानरं तदा । (११।१)

ब्राह्मणस्य प्रतिश्रुत्य न मया तद् उपाकृतम् ॥ (११।२)

तत्कृते पापिकां योनिम् आपन्नो ऽस्मि प्लवंगम । (१२।१)

तस्माद् एवंविधं भक्ष्यं भक्षयामि बुभुक्षितः ॥ (१२।२)

इत्येतद् ब्रुवतो राजन् ब्राह्मणस्य मया श्रुतम् । (१३।१)

कथां कथयतः पुण्यां धर्मज्ञस्य पुरातनीम् ॥ (१३।२)

श्रुतं चापि मया भूयः कृष्णस्यापि विशां पते । (१४।१)

कथां कथयतः पूर्वं ब्राह्मणं प्रति पाण्डव ॥ (१४।२)

एवम् एव च मां नित्यं ब्राह्मणाः संदिशन्ति वै । (१५।१)

प्रतिश्रुत्य भवेद् देयं नाशा कार्या हि ब्राह्मणैः ॥ (१५।२)

ब्राह्मणो ह्याशया पूर्वं कृतया पृथिवीपते । (१६।१)

सुसमिद्धो यथा दीप्तः पावकस्तद्विधः स्मृतः ॥ (१६।२)

यं निरीक्षेत संक्रुद्ध आशया पूर्वजातया । (१७।१)

प्रदहेत हि तं राजन् कक्षम् अक्षय्यभुग् यथा ॥ (१७।२)

स एव हि यदा तुष्टो वचसा प्रतिनन्दति । (१८।१)

भवत्यगदसंकाशो विषये तस्य भारत ॥ (१८।२)

पुत्रान् पौत्रान् पशूंश्चैव बान्धवान् सचिवांस्तथा । (१९।१)

पुरं जनपदं चैव शान्तिर् इष्टेव पुष्यति ॥ (१९।२)

एतद्धि परमं तेजो ब्राह्मणस्येह दृश्यते । (२०।१)

सहस्रकिरणस्येव सवितुर् धरणीतले ॥ (२०।२)

तस्माद् दातव्यम् एवेह प्रतिश्रुत्य युधिष्ठिर । (२१।१)

यदीच्छेच्छोभनां जातिं प्राप्तुं भरतसत्तम ॥ (२१।२)

ब्राह्मणस्य हि दत्तेन ध्रुवं स्वर्गो ह्यनुत्तमः । (२२।१)

शक्यं प्राप्तुं विशेषेण दानं हि महती क्रिया ॥ (२२।२)

इतो दत्तेन जीवन्ति देवताः पितरस्तथा । (२३।१)

तस्माद् दानानि देयानि ब्राह्मणेभ्यो विजानता ॥ (२३।२)

महद्धि भरतश्रेष्ठ ब्राह्मणस्तीर्थम् उच्यते । (२४।१)

वेलायां न तु कस्यांचिद् गच्छेद् विप्रो ह्यपूजितः ॥ (२४।२)