MBh, 3, 86
Select a line for its word-by-word analysis.
दक्षिणस्यां तु पुण्यानि शृणु तीर्थानि भारत । (१।२)
dakṣiṇasyāṃ tu puṇyāni śṛṇu tīrthāni bhārata |
नृगस्य यजमानस्य प्रत्यक्षम् इति नः श्रुतम् । (६।१)
nṛgasya yajamānasya pratyakṣam iti naḥ śrutam |
अमाद्यद् इन्द्रः सोमेन दक्षिणाभिर् द्विजातयः ॥ (६।२)
amādyad indraḥ somena dakṣiṇābhir dvijātayaḥ ||
प्रवेण्युत्तरपार्श्वे तु पुण्ये कण्वाश्रमे तथा । (८।१)
praveṇyuttarapārśve tu puṇye kaṇvāśrame tathā |
रम्या पाषाणतीर्था च पुरश्चन्द्रा च भारत ॥ (९।२)
ramyā pāṣāṇatīrthā ca puraścandrā ca bhārata ||
अशोकतीर्थं मर्त्येषु कौन्तेय बहुलाश्रमम् । (१०।१)
aśokatīrthaṃ martyeṣu kaunteya bahulāśramam |
अगस्त्यतीर्थं पाण्ड्येषु वारुणं च युधिष्ठिर ॥ (१०।२)
agastyatīrthaṃ pāṇḍyeṣu vāruṇaṃ ca yudhiṣṭhira ||
कुमार्यः कथिताः पुण्याः पाण्ड्येष्वेव नरर्षभ । (११।१)
kumāryaḥ kathitāḥ puṇyāḥ pāṇḍyeṣveva nararṣabha |
ताम्रपर्णीं तु कौन्तेय कीर्तयिष्यामि तां शृणु ॥ (११।२)
tāmraparṇīṃ tu kaunteya kīrtayiṣyāmi tāṃ śṛṇu ||
यत्र देवैस् तपस् तप्तं महद् इच्छद्भिर् आश्रमे । (१२।१)
yatra devais tapas taptaṃ mahad icchadbhir āśrame |
गोकर्णम् इति विख्यातं त्रिषु लोकेषु भारत ॥ (१२।२)
gokarṇam iti vikhyātaṃ triṣu lokeṣu bhārata ||
ह्रदः परमदुष्प्रापो मानुषैर् अकृतात्मभिः ॥ (१३।२)
hradaḥ paramaduṣprāpo mānuṣair akṛtātmabhiḥ ||
आश्रमो ऽगस्त्यशिष्यस्य पुण्यो देवसभे गिरौ ॥ (१४।२)
āśramo 'gastyaśiṣyasya puṇyo devasabhe girau ||
वैडूर्यपर्वतस् तत्र श्रीमान् मणिमयः शिवः । (१५।१)
vaiḍūryaparvatas tatra śrīmān maṇimayaḥ śivaḥ |
सुराष्ट्रेष्वपि वक्ष्यामि पुण्यान्यायतनानि च । (१६।१)
surāṣṭreṣvapi vakṣyāmi puṇyānyāyatanāni ca |
आश्रमान् सरितः शैलान् सरांसि च नराधिप ॥ (१६।२)
āśramān saritaḥ śailān sarāṃsi ca narādhipa ||
चमसोन्मज्जनं विप्रास् तत्रापि कथयन्त्युत । (१७।१)
camasonmajjanaṃ viprās tatrāpi kathayantyuta |
प्रभासं चोदधौ तीर्थं त्रिदशानां युधिष्ठिर ॥ (१७।२)
prabhāsaṃ codadhau tīrthaṃ tridaśānāṃ yudhiṣṭhira ||
उज्जयन्तश् च शिखरी क्षिप्रं सिद्धिकरो महान् ॥ (१८।२)
ujjayantaś ca śikharī kṣipraṃ siddhikaro mahān ||
पुराणः श्रूयते श्लोकस् तं निबोध युधिष्ठिर ॥ (१९।२)
purāṇaḥ śrūyate ślokas taṃ nibodha yudhiṣṭhira ||
पुण्ये गिरौ सुराष्ट्रेषु मृगपक्षिनिषेविते । (२०।१)
puṇye girau surāṣṭreṣu mṛgapakṣiniṣevite |
उज्जयन्ते स्म तप्ताङ्गो नाकपृष्ठे महीयते ॥ (२०।२)
ujjayante sma taptāṅgo nākapṛṣṭhe mahīyate ||
पुण्या द्वारवती तत्र यत्रास्ते मधुसूदनः । (२१।१)
puṇyā dvāravatī tatra yatrāste madhusūdanaḥ |
साक्षाद् देवः पुराणो ऽसौ स हि धर्मः सनातनः ॥ (२१।२)
sākṣād devaḥ purāṇo 'sau sa hi dharmaḥ sanātanaḥ ||
ये च वेदविदो विप्रा ये चाध्यात्मविदो जनाः । (२२।१)
ye ca vedavido viprā ye cādhyātmavido janāḥ |
ते वदन्ति महात्मानं कृष्णं धर्मं सनातनम् ॥ (२२।२)
te vadanti mahātmānaṃ kṛṣṇaṃ dharmaṃ sanātanam ||
पवित्राणां हि गोविन्दः पवित्रं परम् उच्यते । (२३।१)
pavitrāṇāṃ hi govindaḥ pavitraṃ param ucyate |
पुण्यानाम् अपि पुण्यो ऽसौ मङ्गलानां च मङ्गलम् ॥ (२३।२)
puṇyānām api puṇyo 'sau maṅgalānāṃ ca maṅgalam ||
त्रैलोक्यं पुण्डरीकाक्षो देवदेवः सनातनः । (२४।१)
trailokyaṃ puṇḍarīkākṣo devadevaḥ sanātanaḥ |
आस्ते हरिर् अचिन्त्यात्मा तत्रैव मधुसूदनः ॥ (२४।२)
āste harir acintyātmā tatraiva madhusūdanaḥ ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.