वैशंपायन उवाच । (१।१)

ततः स भग्नपार्श्वाङ्गो नदित्वा भैरवं रवम् । (१।२)

शैलराजप्रतीकाशो गतासुर् अभवद् बकः । (१।३)

तेन शब्देन वित्रस्तो जनस्तस्याथ रक्षसः । (१।४)

निष्पपात गृहाद् राजन् सहैव परिचारिभिः । (१।५)

ततस्तु निहतं दृष्ट्वा राक्षसेन्द्रं महाबलम् । (१।६)

बाकाः परमसंत्रस्ता भीमं शरणम् आययुः । (१।७)

बकस्य परिचारकाः । (१।८)

आरामोद्यानचैत्यस्थाः क्षुद्रदेवालयाश्रिताः । (१।९)

भीमं दृष्ट्वा शौर्यराशिं ॥ (१।१०)

तान् भीतान् विगतज्ञानान् भीमः प्रहरतां वरः । (२।१)

सान्त्वयामास बलवान् समये च न्यवेशयत् ॥ (२।२)

न हिंस्या मानुषा भूयो युष्माभिर् इह कर्हिचित् । (३।१)

हिंसतां हि वधः शीघ्रम् एवम् एव भवेद् इति ॥ (३।२)

तस्य तद् वचनं श्रुत्वा तानि रक्षांसि भारत । (४।१)

एवम् अस्त्विति तं प्राहुर् जगृहुः समयं च तम् । (४।२)

सगणस्तु बकभ्राता प्राणमत् पाण्डवं तदा । (४।३)

तत्पुरोपवनोद्यानचैत्यारामान् विसृज्य ते । (४।४)

बिभीतककपित्थार्कप्लक्षशाल्मलिकाननम् । (४।५)

प्रपेदिरे भयत्रस्ता भीमसाध्वसकातराः । (४।६)

यमुनातीरम् उत्सृज्य प्रपेदे पितृकाननम् ॥ (४।७)

ततः प्रभृति रक्षांसि तत्र सौम्यानि भारत । (५।१)

नगरे प्रत्यदृश्यन्त नरैर् नगरवासिभिः ॥ (५।२)

ततो भीमस्तम् आदाय गतासुं पुरुषादकम् । (६।१)

निष्कर्णनेत्रं निर्जिह्वं निःसंज्ञं कण्ठपीडनात् । (६।२)

कुर्वन्तं बहुधा चेष्टां स नरादम् अकर्षत । (६।३)

स एव राक्षसो नूनं पुनर् आयाति नः पुरीम् । (६।४)

सबालवृद्धाः पुरुषा इति भीताः प्रदुद्रुवुः । (६।५)

आच्छिद्य बाहू पादौ च शिरश्च स वृकोदरः । (६।६)

द्वारेषु चतुर्षु क्षिप्त्वा पुनर् आगात् स मारुतिः । (६।७)

द्वारदेशे विनिक्षिप्य जगामानुपलक्षितः । (६।८)

दृष्ट्वा भीमबलोद्धूतं बकं विनिहतं तदा । (६।९)

ज्ञातयो ऽस्य भयोद्विग्नाः प्रतिजग्मुस्ततस्ततः ॥ (६।१०)

ततः स भीमस्तं हत्वा गत्वा ब्राह्मणवेश्म तत् । (७।१)

बलीवर्दौ च शकटं ब्राह्मणाय न्यवेदयत् । (७।२)

तूष्णीम् अन्तर्गृहं गच्छेत्यभिधाय द्विजोत्तमम् । (७।३)

मातृभ्रातृसमक्षं च गत्वा शयनम् एत्य च । (७।४)

आचचक्षे यथावृत्तं राज्ञः सर्वम् अशेषतः । (७।५)

अशितो ऽस्म्यद्य जननि तृप्तिर् मे दशवार्षिकी ॥ (७।६)

ततो नरा विनिष्क्रान्ता नगरात् काल्यम् एव तु । (८।१)

ददृशुर् निहतं भूमौ राक्षसं रुधिरोक्षितम् ॥ (८।२)

तम् अद्रिकूटसदृशं विनिकीर्णं भयावहम् । (९।१)

दृष्ट्वा संहृष्टरोमाणो बभूवुस्तत्र नागराः । (९।२)

एकचक्रां ततो गत्वा प्रवृत्तिं प्रददुः परे ॥ (९।३)

ततः सहस्रशो राजन् नरा नगरवासिनः । (१०।१)

तत्राजग्मुर् बकं द्रष्टुं सस्त्रीवृद्धकुमारकाः । (१०।२)

ददृशुस्ते बकं सर्वे विशिरःपाणिपादकम् । (१०।३)

निःशृङ्गवृक्षं निर्गुल्मं विनिकीर्णं गिरिं यथा ॥ (१०।४)

ततस्ते विस्मिताः सर्वे कर्म दृष्ट्वातिमानुषम् । (११।१)

विस्मयोत्फुल्लनयनास्तर्जन्यासक्तनासिकाः । (११।२)

दैवतान्यर्चयांचक्रुः सर्व एव विशां पते ॥ (११।३)

ततः प्रगणयामासुः कस्य वारो ऽद्य भोजने । (१२।१)

ज्ञात्वा चागम्य तं विप्रं पप्रच्छुः सर्व एव तत् ॥ (१२।२)

एवं पृष्टस्तु बहुशो रक्षमाणश्च पाण्डवान् । (१३।१)

उवाच नागरान् सर्वान् इदं विप्रर्षभस्तदा ॥ (१३।२)

आज्ञापितं माम् अशने रुदन्तं सह बन्धुभिः । (१४।१)

ददर्श ब्राह्मणः कश्चिन् मन्त्रसिद्धो महाबलः । (१४।२)

अद्य ते राक्षसो वारः पूर्वेद्युर् ज्ञापितो मम । (१४।३)

ग्रामसाधारणेनैव सूचकेन पुरौकसः ॥ (१४।४)

परिपृच्छ्य स मां पूर्वं परिक्लेशं पुरस्य च । (१५।१)

अब्रवीद् ब्राह्मणश्रेष्ठ आश्वास्य प्रहसन्न् इव ॥ (१५।२)

प्रापयिष्याम्यहं तस्मै इदम् अन्नं दुरात्मने । (१६।१)

मन्निमित्तं भयं चापि न कार्यम् इति वीर्यवान् ॥ (१६।२)

स तदन्नम् उपादाय गतो बकवनं प्रति । (१७।१)

तेन नूनं भवेद् एतत् कर्म लोकहितं कृतम् ॥ (१७।२)

ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे क्षत्रियाश्च सुविस्मिताः । (१८।१)

वैश्याः शूद्राश्च मुदिताश्चक्रुर् ब्रह्ममहं तदा ॥ (१८।२)

ततो जानपदाः सर्वे आजग्मुर् नगरं प्रति । (१९।१)

तद् अद्भुततमं द्रष्टुं पार्थास्तत्रैव चावसन् । (१९।२)

श्रुत्वा बकवधं यस्तु वाचकं पूजयेन् नरः । (१९।३)

तस्य वंशे ऽपि राजेन्द्र न राक्षसभयं भवेत् । (१९।४)

नश्यन्ति शत्रवस्तस्य उपसर्गास्तथैव च । (१९।५)

महत् पुण्यम् अवाप्नोति श्रुत्वा भीमपराक्रमम् । (१९।६)

वेत्रकीयगृहे सर्वे परिवार्य वृकोदरम् । (१९।७)

विस्मयाद् अभ्यगच्छन्त भीमं भीमपराक्रमम् । (१९।८)

न वै न सम्भवेत् सर्वं ब्राह्मणेषु महात्मसु । (१९।९)

इति सत्कृत्य तं पौराः परिवव्रुः समन्ततः । (१९।१०)

अयं त्राता हि नः सर्वान् पितेव परमार्थतः । (१९।११)

अस्य शुश्रूषवः पादौ परिचर्य उपास्महे । (१९।१२)

पशुमद् दधिमच्चान्नं परं भक्तम् उपाहरन् । (१९।१३)

तस्मिन् हते ते पुरुषा भीताः समनुबोधनाः । (१९।१४)

ततः सम्प्राद्रवन् पार्थाः सह मात्रा परंतपाः । (१९।१५)

आगच्छन्न् एकचक्रां ते पाण्डवाः संशितव्रताः । (१९।१६)

वैदिकाध्ययने युक्ता जटिला ब्रह्मचारिणः । (१९।१७)

अवसंस्ते च तत्रापि ब्राह्मणस्य निवेशने । (१९।१८)

मात्रा सहैकचक्रायां दीर्घकालं सहोषिताः ॥ (१९।१९)