संजय उवाच । (१।१)

व्युषितायां च शर्वर्याम् उदिते च दिवाकरे । (१।२)

उभे सेने महाराज युद्धायैव समीयतुः ॥ (१।३)

अभ्यधावंश्च संक्रुद्धाः परस्परजिगीषवः । (२।१)

ते सर्वे सहिता युद्धे समालोक्य परस्परम् ॥ (२।२)

पाण्डवा धार्तराष्ट्राश्च राजन् दुर्मन्त्रिते तव । (३।१)

व्यूहौ च व्यूह्य संरब्धाः सम्प्रयुद्धाः प्रहारिणः ॥ (३।२)

अरक्षन्मकरव्यूहं भीष्मो राजन् समन्ततः । (४।१)

तथैव पाण्डवा राजन्न् अरक्षन् व्यूहम् आत्मनः ॥ (४।२)

स निर्ययौ रथानीकं पिता देवव्रतस्तव । (५।१)

महता रथवंशेन संवृतो रथिनां वरः ॥ (५।२)

इतरेतरम् अन्वीयुर् यथाभागम् अवस्थिताः । (६।१)

रथिनः पत्तयश्चैव दन्तिनः सादिनस्तथा ॥ (६।२)

तान् दृष्ट्वा प्रोद्यतान् संख्ये पाण्डवाश्च यशस्विनः । (७।१)

श्येनेन व्यूहराजेन तेनाजय्येन संयुगे ॥ (७।२)

अशोभत मुखे तस्य भीमसेनो महाबलः । (८।१)

नेत्रे शिखण्डी दुर्धर्षो धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ॥ (८।२)

शीर्षं तस्याभवद् वीरः सात्यकिः सत्यविक्रमः । (९।१)

विधुन्वन् गाण्डिवं पार्थो ग्रीवायाम् अभवत् तदा ॥ (९।२)

अक्षौहिण्या समग्रा या वामपक्षो ऽभवत् तदा । (१०।१)

महात्मा द्रुपदः श्रीमान् सह पुत्रेण संयुगे ॥ (१०।२)

दक्षिणश्चाभवत् पक्षः कैकेयो ऽक्षौहिणीपतिः । (११।१)

पृष्ठतो द्रौपदेयाश्च सौभद्रश्चापि वीर्यवान् ॥ (११।२)

पृष्ठे समभवच्छ्रीमान् स्वयं राजा युधिष्ठिरः । (१२।१)

भ्रातृभ्यां सहितो धीमान् यमाभ्यां चारुविक्रमः ॥ (१२।२)

प्रविश्य तु रणे भीमो मकरं मुखतस्तदा । (१३।१)

भीष्मम् आसाद्य संग्रामे छादयामास सायकैः ॥ (१३।२)

ततो भीष्मो महास्त्राणि पातयामास भारत । (१४।१)

मोहयन् पाण्डुपुत्राणां व्यूढं सैन्यं महाहवे ॥ (१४।२)

संमुह्यति तदा सैन्ये त्वरमाणो धनंजयः । (१५।१)

भीष्मं शरसहस्रेण विव्याध रणमूर्धनि ॥ (१५।२)

परिसंवार्य चास्त्राणि भीष्ममुक्तानि संयुगे । (१६।१)

स्वेनानीकेन हृष्टेन युद्धाय समवस्थितः ॥ (१६।२)

ततो दुर्योधनो राजा भारद्वाजम् अभाषत । (१७।१)

पूर्वं दृष्ट्वा वधं घोरं बलस्य बलिनां वरः । (१७।२)

भ्रातॄणां च वधं युद्धे स्मरमाणो महारथः ॥ (१७।३)

आचार्य सततं त्वं हि हितकामो ममानघ । (१८।१)

वयं हि त्वां समाश्रित्य भीष्मं चैव पितामहम् ॥ (१८।२)

देवान् अपि रणे जेतुं प्रार्थयामो न संशयः । (१९।१)

किमु पाण्डुसुतान् युद्धे हीनवीर्यपराक्रमान् ॥ (१९।२)

एवम् उक्तस्ततो द्रोणस्तव पुत्रेण मारिष । (२०।१)

अभिनत् पाण्डवानीकं प्रेक्षमाणस्य सात्यकेः ॥ (२०।२)

सात्यकिस्तु तदा द्रोणं वारयामास भारत । (२१।१)

ततः प्रववृते युद्धं तुमुलं लोमहर्षणम् ॥ (२१।२)

शैनेयं तु रणे क्रुद्धो भारद्वाजः प्रतापवान् । (२२।१)

अविध्यन्निशितैर् बाणैर् जत्रुदेशे हसन्न् इव ॥ (२२।२)

भीमसेनस्ततः क्रुद्धो भारद्वाजम् अविध्यत । (२३।१)

संरक्षन् सात्यकिं राजन् द्रोणाच्छस्त्रभृतां वरात् ॥ (२३।२)

ततो द्रोणश्च भीष्मश्च तथा शल्यश्च मारिष । (२४।१)

भीमसेनं रणे क्रुद्धाश्छादयांचक्रिरे शरैः ॥ (२४।२)

तत्राभिमन्युः संक्रुद्धो द्रौपदेयाश्च मारिष । (२५।१)

विव्यधुर् निशितैर् बाणैः सर्वांस्तान् उद्यतायुधान् ॥ (२५।२)

भीष्मद्रोणौ च संक्रुद्धावापतन्तौ महाबलौ । (२६।१)

प्रत्युद्ययौ शिखण्डी तु महेष्वासो महाहवे ॥ (२६।२)

प्रगृह्य बलवद् वीरो धनुर् जलदनिस्वनम् । (२७।१)

अभ्यवर्षच्छरैस्तूर्णं छादयानो दिवाकरम् ॥ (२७।२)

शिखण्डिनं समासाद्य भरतानां पितामहः । (२८।१)

अवर्जयत संग्रामे स्त्रीत्वं तस्यानुसंस्मरन् ॥ (२८।२)

ततो द्रोणो महाराज अभ्यद्रवत तं रणे । (२९।१)

रक्षमाणस्ततो भीष्मं तव पुत्रेण चोदितः ॥ (२९।२)

शिखण्डी तु समासाद्य द्रोणं शस्त्रभृतां वरम् । (३०।१)

अवर्जयत संग्रामे युगान्ताग्निम् इवोल्बणम् ॥ (३०।२)

ततो बलेन महता पुत्रस्तव विशां पते । (३१।१)

जुगोप भीष्मम् आसाद्य प्रार्थयानो महद् यशः ॥ (३१।२)

तथैव पाण्डवा राजन् पुरस्कृत्य धनंजयम् । (३२।१)

भीष्मम् एवाभ्यवर्तन्त जये कृत्वा दृढां मतिम् ॥ (३२।२)

तद् युद्धम् अभवद् घोरं देवानां दानवैर् इव । (३३।१)

जयं च काङ्क्षतां नित्यं यशश्च परमाद्भुतम् ॥ (३३।२)