धृतराष्ट्र उवाच । (१।१)

अजितो द्रोणराधेयविकर्णकृतवर्मभिः । (१।२)

तीर्णः सैन्यार्णवं वीरः प्रतिश्रुत्य युधिष्ठिरे ॥ (१।३)

स कथं कौरवेयेण समरेष्वनिवारितः । (२।१)

निगृह्य भूरिश्रवसा बलाद् भुवि निपातितः ॥ (२।२)

संजय उवाच । (३।१)

शृणु राजन्न् इहोत्पत्तिं शैनेयस्य यथा पुरा । (३।२)

यथा च भूरिश्रवसो यत्र ते संशयो नृप ॥ (३।३)

अत्रेः पुत्रो ऽभवत् सोमः सोमस्य तु बुधः स्मृतः । (४।१)

बुधस्यासीन्महेन्द्राभः पुत्र एकः पुरूरवाः ॥ (४।२)

पुरूरवस आयुस्तु आयुषो नहुषः स्मृतः । (५।१)

नहुषस्य ययातिस्तु राजर्षिर् देवसंमितः ॥ (५।२)

ययातेर् देवयान्यां तु यदुर् ज्येष्ठो ऽभवत् सुतः । (६।१)

यदोर् अभूद् अन्ववाये देवमीढ इति श्रुतः ॥ (६।२)

यादवस्तस्य च सुतः शूरस्त्रैलोक्यसंमतः । (७।१)

शूरस्य शौरिर् नृवरो वसुदेवो महायशाः ॥ (७।२)

धनुष्यनवरः शूरः कार्तवीर्यसमो युधि । (८।१)

तद्वीर्यश्चापि तत्रैव कुले शिनिर् अभून्नृपः ॥ (८।२)

एतस्मिन्न् एव काले तु देवकस्य महात्मनः । (९।१)

दुहितुः स्वयंवरे राजन् सर्वक्षत्रसमागमे ॥ (९।२)

तत्र वै देवकीं देवीं वसुदेवार्थम् आप्तवान् । (१०।१)

निर्जित्य पार्थिवान् सर्वान् रथम् आरोपयच्छिनिः ॥ (१०।२)

तां दृष्ट्वा देवकीं शौरे रथस्थां पुरुषर्षभः । (११।१)

नामृष्यत महातेजाः सोमदत्तः शिनेर् नृप ॥ (११।२)

तयोर् युद्धम् अभूद् राजन् दिनार्धं चित्रम् अद्भुतम् । (१२।१)

बाहुयुद्धं सुबलिनोः शक्रप्रह्रादयोर् इव ॥ (१२।२)

शिनिना सोमदत्तस्तु प्रसह्य भुवि पातितः । (१३।१)

असिम् उद्यम्य केशेषु प्रगृह्य च पदा हतः ॥ (१३।२)

मध्ये राजसहस्राणां प्रेक्षकाणां समन्ततः । (१४।१)

कृपया च पुनस्तेन जीवेति स विसर्जितः ॥ (१४।२)

तदवस्थः कृतस्तेन सोमदत्तो ऽथ मारिष । (१५।१)

प्रसादयन्महादेवम् अमर्षवशम् आस्थितः ॥ (१५।२)

तस्य तुष्टो महादेवो वराणां वरदः प्रभुः । (१६।१)

वरेण छन्दयामास स तु वव्रे वरं नृपः ॥ (१६।२)

पुत्रम् इच्छामि भगवन् यो निहन्याच्छिनेः सुतम् । (१७।१)

मध्ये राजसहस्राणां पदा हन्याच्च संयुगे ॥ (१७।२)

तस्य तद् वचनं श्रुत्वा सोमदत्तस्य पार्थिव । (१८।१)

एवम् अस्त्विति तत्रोक्त्वा स देवो ऽन्तरधीयत ॥ (१८।२)

स तेन वरदानेन लब्धवान् भूरिदक्षिणम् । (१९।१)

न्यपातयच्च समरे सौमदत्तिः शिनेः सुतम् ॥ (१९।२)

एतत् ते कथितं राजन् यन्मां त्वं परिपृच्छसि । (२०।१)

न हि शक्या रणे जेतुं सात्वता मनुजर्षभ ॥ (२०।२)

लब्धलक्ष्याश्च संग्रामे बहवश्चित्रयोधिनः । (२१।१)

देवदानवगन्धर्वान् विजेतारो ह्यविस्मिताः । (२१।२)

स्ववीर्यविजये युक्ता नैते परपरिग्रहाः ॥ (२१।३)

न तुल्यं वृष्णिभिर् इह दृश्यते किंचन प्रभो । (२२।१)

भूतं भव्यं भविष्यच्च बलेन भरतर्षभ ॥ (२२।२)

न ज्ञातिम् अवमन्यन्ते वृद्धानां शासने रताः । (२३।१)

न देवासुरगन्धर्वा न यक्षोरगराक्षसाः । (२३।२)

जेतारो वृष्णिवीराणां न पुनर् मानुषा रणे ॥ (२३।३)

ब्रह्मद्रव्ये गुरुद्रव्ये ज्ञातिद्रव्ये ऽप्यहिंसकाः । (२४।१)

एतेषां रक्षितारश्च ये स्युः कस्यांचिद् आपदि ॥ (२४।२)

अर्थवन्तो न चोत्सिक्ता ब्रह्मण्याः सत्यवादिनः । (२५।१)

समर्थान्नावमन्यन्ते दीनान् अभ्युद्धरन्ति च ॥ (२५।२)

नित्यं देवपरा दान्ता दातारश्चाविकत्थनाः । (२६।१)

तेन वृष्णिप्रवीराणां चक्रं न प्रतिहन्यते ॥ (२६।२)

अपि मेरुं वहेत् कश्चित् तरेद् वा मकरालयम् । (२७।१)

न तु वृष्णिप्रवीराणां समेत्यान्तं व्रजेन्नृप ॥ (२७।२)

एतत् ते सर्वम् आख्यातं यत्र ते संशयो विभो । (२८।१)

कुरुराज नरश्रेष्ठ तव ह्यपनयो महान् ॥ (२८।२)