युधिष्ठिर उवाच । (१।१)

स्वकर्मण्यपरे युक्तास्तथैवान्ये विकर्मणि । (१।२)

तेषां विशेषम् आचक्ष्व ब्राह्मणानां पितामह ॥ (१।३)

भीष्म उवाच । (२।१)

विद्यालक्षणसम्पन्नाः सर्वत्राम्नायदर्शिनः । (२।२)

एते ब्रह्मसमा राजन् ब्राह्मणाः परिकीर्तिताः ॥ (२।३)

ऋत्विगाचार्यसम्पन्नाः स्वेषु कर्मस्ववस्थिताः । (३।१)

एते देवसमा राजन् ब्राह्मणानां भवन्त्युत ॥ (३।२)

ऋत्विक् पुरोहितो मन्त्री दूतो ऽथार्थानुशासकः । (४।१)

एते क्षत्रसमा राजन् ब्राह्मणानां भवन्त्युत ॥ (४।२)

अश्वारोहा गजारोहा रथिनो ऽथ पदातयः । (५।१)

एते वैश्यसमा राजन् ब्राह्मणानां भवन्त्युत ॥ (५।२)

जन्मकर्मविहीना ये कदर्या ब्रह्मबन्धवः । (६।१)

एते शूद्रसमा राजन् ब्राह्मणानां भवन्त्युत ॥ (६।२)

अश्रोत्रियाः सर्व एव सर्वे चानाहिताग्नयः । (७।१)

तान् सर्वान् धार्मिको राजा बलिं विष्टिं च कारयेत् ॥ (७।२)

आह्वायका देवलका नक्षत्रग्रामयाजकाः । (८।१)

एते ब्राह्मणचण्डाला महापथिकपञ्चमाः ॥ (८।२)

एतेभ्यो बलिम् आदद्याद्धीनकोशो महीपतिः । (९।१)

ऋते ब्रह्मसमेभ्यश्च देवकल्पेभ्य एव च ॥ (९।२)

अब्राह्मणानां वित्तस्य स्वामी राजेति वैदिकम् । (१०।१)

ब्राह्मणानां च ये केचिद् विकर्मस्था भवन्त्युत ॥ (१०।२)

विकर्मस्थास्तु नोपेक्ष्या जातु राज्ञा कथंचन । (११।१)

नियम्याः संविभज्याश्च धर्मानुग्रहकाम्यया ॥ (११।२)

यस्य स्म विषये राज्ञः स्तेनो भवति वै द्विजः । (१२।१)

राज्ञ एवापराधं तं मन्यन्ते तद्विदो जनाः ॥ (१२।२)

अवृत्त्या यो भवेत् स्तेनो वेदवित् स्नातकस्तथा । (१३।१)

राजन् स राज्ञा भर्तव्य इति धर्मविदो विदुः ॥ (१३।२)

स चेन्नो परिवर्तेत कृतवृत्तिः परंतप । (१४।१)

ततो निर्वासनीयः स्यात् तस्माद् देशात् सबान्धवः ॥ (१४।२)