संजय उवाच । (१।१)

राजन् संग्रामम् आश्चर्यं शृणु कीर्तयतो मम । (१।२)

कुरूणां पाण्डवानां च यथा युद्धम् अवर्तत ॥ (१।३)

भारद्वाजं समासाद्य व्यूहस्य प्रमुखे स्थितम् । (२।१)

अयोधयन् रणे पार्था द्रोणानीकं बिभित्सवः ॥ (२।२)

रक्षमाणाः स्वकं व्यूहं द्रोणस्यापि च सैनिकाः । (३।१)

अयोधयन् रणे पार्थान् प्रार्थयन्तो महद् यशः ॥ (३।२)

विन्दानुविन्दावावन्त्यौ विराटं दशभिः शरैः । (४।१)

आजघ्नतुः सुसंक्रुद्धौ तव पुत्रहितैषिणौ ॥ (४।२)

विराटश्च महाराज तावुभौ समरे स्थितौ । (५।१)

पराक्रान्तौ पराक्रम्य योधयामास सानुगौ ॥ (५।२)

तेषां युद्धं समभवद् दारुणं शोणितोदकम् । (६।१)

सिंहस्य द्विपमुख्याभ्यां प्रभिन्नाभ्यां यथा वने ॥ (६।२)

बाह्लीकं रभसं युद्धे याज्ञसेनिर् महाबलः । (७।१)

आजघ्ने विशिखैस्तीक्ष्णैर् घोरैर् मर्मास्थिभेदिभिः ॥ (७।२)

बाह्लीको याज्ञसेनिं तु हेमपुङ्खैः शिलाशितैः । (८।१)

आजघान भृशं क्रुद्धो नवभिर् नतपर्वभिः ॥ (८।२)

तद् युद्धम् अभवद् घोरं शरशक्तिसमाकुलम् । (९।१)

भीरूणां त्रासजननं शूराणां हर्षवर्धनम् ॥ (९।२)

ताभ्यां तत्र शरैर् मुक्तैर् अन्तरिक्षं दिशस्तथा । (१०।१)

अभवत् संवृतं सर्वं न प्राज्ञायत किंचन ॥ (१०।२)

शैब्यो गोवासनो युद्धे काश्यपुत्रं महारथम् । (११।१)

ससैन्यो योधयामास गजः प्रतिगजं यथा ॥ (११।२)

बाह्लीकराजः संरब्धो द्रौपदेयान्महारथान् । (१२।१)

मनः पञ्चेन्द्रियाणीव शुशुभे योधयन् रणे ॥ (१२।२)

अयोधयंस्ते च भृशं तं शरौघैः समन्ततः । (१३।१)

इन्द्रियार्था यथा देहं शश्वद् देहभृतां वर ॥ (१३।२)

वार्ष्णेयं सात्यकिं युद्धे पुत्रो दुःशासनस्तव । (१४।१)

आजघ्ने सायकैस्तीक्ष्णैर् नवभिर् नतपर्वभिः ॥ (१४।२)

सो ऽतिविद्धो बलवता महेष्वासेन धन्विना । (१५।१)

ईषन्मूर्छां जगामाशु सात्यकिः सत्यविक्रमः ॥ (१५।२)

समाश्वस्तस्तु वार्ष्णेयस्तव पुत्रं महारथम् । (१६।१)

विव्याध दशभिस्तूर्णं सायकैः कङ्कपत्रिभिः ॥ (१६।२)

तावन्योन्यं दृढं विद्धावन्योन्यशरविक्षतौ । (१७।१)

रेजतुः समरे राजन् पुष्पिताविव किंशुकौ ॥ (१७।२)

अलम्बुसस्तु संक्रुद्धः कुन्तिभोजशरार्दितः । (१८।१)

अशोभत परं लक्ष्म्या पुष्पाढ्य इव किंशुकः ॥ (१८।२)

कुन्तिभोजं ततो रक्षो विद्ध्वा बहुभिर् आयसैः । (१९।१)

अनदद् भैरवं नादं वाहिन्याः प्रमुखे तव ॥ (१९।२)

ततस्तौ समरे शूरौ योधयन्तौ परस्परम् । (२०।१)

ददृशुः सर्वभूतानि शक्रजम्भौ यथा पुरा ॥ (२०।२)

शकुनिं रभसं युद्धे कृतवैरं च भारत । (२१।१)

माद्रीपुत्रौ च संरब्धौ शरैर् अर्दयतां मृधे ॥ (२१।२)

तन्मूलः स महाराज प्रावर्तत जनक्षयः । (२२।१)

त्वया संजनितो ऽत्यर्थं कर्णेन च विवर्धितः ॥ (२२।२)

उद्धुक्षितश्च पुत्रेण तव क्रोधहुताशनः । (२३।१)

य इमां पृथिवीं राजन् दग्धुं सर्वां समुद्यतः ॥ (२३।२)

शकुनिः पाण्डुपुत्राभ्यां कृतः स विमुखः शरैः । (२४।१)

नाभ्यजानत कर्तव्यं युधि किंचित् पराक्रमम् ॥ (२४।२)

विमुखं चैनम् आलोक्य माद्रीपुत्रौ महारथौ । (२५।१)

ववर्षतुः पुनर् बाणैर् यथा मेघौ महागिरिम् ॥ (२५।२)

स वध्यमानो बहुभिः शरैः संनतपर्वभिः । (२६।१)

सम्प्रायाज्जवनैर् अश्वैर् द्रोणानीकाय सौबलः ॥ (२६।२)

घटोत्कचस्तथा शूरं राक्षसं तम् अलायुधम् । (२७।१)

अभ्ययाद् रभसं युद्धे वेगम् आस्थाय मध्यमम् ॥ (२७।२)

तयोर् युद्धं महाराज चित्ररूपम् इवाभवत् । (२८।१)

यादृशं हि पुरा वृत्तं रामरावणयोर् मृधे ॥ (२८।२)

ततो युधिष्ठिरो राजा मद्रराजानम् आहवे । (२९।१)

विद्ध्वा पञ्चाशता बाणैः पुनर् विव्याध सप्तभिः ॥ (२९।२)

ततः प्रववृते युद्धं तयोर् अत्यद्भुतं नृप । (३०।१)

यथा पूर्वं महद् युद्धं शम्बरामरराजयोः ॥ (३०।२)

विविंशतिश्चित्रसेनो विकर्णश्च तवात्मजः । (३१।१)

अयोधयन् भीमसेनं महत्या सेनया वृताः ॥ (३१।२)