महाभारतMahābhārata

MBh, 13, 150

1831 of 1995 · 19 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

भीष्म उवाच । (१।१)

bhīṣma uvāca

1.2१.२

कार्यते यच्च क्रियते सच्चासच्च कृतं ततः । (१।२)

kāryate yacca kriyate saccāsacca kṛtaṃ tataḥ |

1.3१.३

तत्राश्वसीत सत्कृत्वा असत्कृत्वा न विश्वसेत् ॥ (१।३)

tatrāśvasīta satkṛtvā asatkṛtvā na viśvaset ||

2.1२.१

काल एवात्र कालेन निग्रहानुग्रहौ ददत् । (२।१)

kāla evātra kālena nigrahānugrahau dadat |

2.2२.२

बुद्धिम् आविश्य भूतानां धर्मार्थेषु प्रवर्तते ॥ (२।२)

buddhim āviśya bhūtānāṃ dharmārtheṣu pravartate ||

3.1३.१

यदा त्वस्य भवेद् बुद्धिर् धर्म्या चार्थप्रदर्शिनी । (३।१)

yadā tvasya bhaved buddhir dharmyā cārthapradarśinī |

3.2३.२

तदाश्वसीत धर्मात्मादृढबुद्धिर् न विश्वसेत् ॥ (३।२)

tadāśvasīta dharmātmādṛḍhabuddhir na viśvaset ||

4.1४.१

एतावन्मात्रम् एतद्धि भूतानां प्राज्ञलक्षणम् । (४।१)

etāvanmātram etaddhi bhūtānāṃ prājñalakṣaṇam |

4.2४.२

कालयुक्तो ऽप्युभयविच्छेषम् अर्थं समाचरेत् ॥ (४।२)

kālayukto 'pyubhayaviccheṣam arthaṃ samācaret ||

5.1५.१

यथा ह्युपस्थितैश्वर्याः पूजयन्ते नरा नरान् । (५।१)

yathā hyupasthitaiśvaryāḥ pūjayante narā narān |

5.2५.२

एवम् एवात्मनात्मानं पूजयन्तीह धार्मिकाः ॥ (५।२)

evam evātmanātmānaṃ pūjayantīha dhārmikāḥ ||

6.1६.१

न ह्यधर्मतया धर्मं दद्यात् कालः कथंचन । (६।१)

na hyadharmatayā dharmaṃ dadyāt kālaḥ kathaṃcana |

6.2६.२

तस्माद् विशुद्धम् आत्मानं जानीयाद् धर्मचारिणम् ॥ (६।२)

tasmād viśuddham ātmānaṃ jānīyād dharmacāriṇam ||

7.1७.१

स्प्रष्टुम् अप्यसमर्थो हि ज्वलन्तम् इव पावकम् । (७।१)

spraṣṭum apyasamartho hi jvalantam iva pāvakam |

7.2७.२

अधर्मः सततो धर्मं कालेन परिरक्षितम् ॥ (७।२)

adharmaḥ satato dharmaṃ kālena parirakṣitam ||

8.1८.१

कार्यावेतौ हि कालेन धर्मो हि विजयावहः । (८।१)

kāryāvetau hi kālena dharmo hi vijayāvahaḥ |

8.2८.२

त्रयाणाम् अपि लोकानाम् आलोककरणो भवेत् ॥ (८।२)

trayāṇām api lokānām ālokakaraṇo bhavet ||

9.1९.१

तत्र कश्चिन्नयेत् प्राज्ञो गृहीत्वैव करे नरम् । (९।१)

tatra kaścinnayet prājño gṛhītvaiva kare naram |

9.2९.२

उह्यमानः स धर्मेण धर्मे बहुभयच्छले ॥ (९।२)

uhyamānaḥ sa dharmeṇa dharme bahubhayacchale ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 13, 150

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit