महाभारतMahābhārata

MBh, 12, 144

1472 of 1995 · 26 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

भीष्म उवाच । (१।१)

bhīṣma uvāca

1.2१.२

ततो गते शाकुनिके कपोती प्राह दुःखिता । (१।२)

tato gate śākunike kapotī prāha duḥkhitā |

1.3१.३

संस्मृत्य भर्तारम् अथो रुदती शोकमूर्छिता ॥ (१।३)

saṃsmṛtya bhartāram atho rudatī śokamūrchitā ||

2.1२.१

नाहं ते विप्रियं कान्त कदाचिद् अपि संस्मरे । (२।१)

nāhaṃ te vipriyaṃ kānta kadācid api saṃsmare |

2.2२.२

सर्वा वै विधवा नारी बहुपुत्रापि खेचर । (२।२)

sarvā vai vidhavā nārī bahuputrāpi khecara |

2.3२.३

शोच्या भवति बन्धूनां पतिहीना मनस्विनी ॥ (२।३)

śocyā bhavati bandhūnāṃ patihīnā manasvinī ||

3.1३.१

लालिताहं त्वया नित्यं बहुमानाच्च सान्त्विता । (३।१)

lālitāhaṃ tvayā nityaṃ bahumānācca sāntvitā |

3.2३.२

वचनैर् मधुरैः स्निग्धैर् असकृत् सुमनोहरैः ॥ (३।२)

vacanair madhuraiḥ snigdhair asakṛt sumanoharaiḥ ||

4.1४.१

कन्दरेषु च शैलानां नदीनां निर्झरेषु च । (४।१)

kandareṣu ca śailānāṃ nadīnāṃ nirjhareṣu ca |

4.2४.२

द्रुमाग्रेषु च रम्येषु रमिताहं त्वया प्रिय ॥ (४।२)

drumāgreṣu ca ramyeṣu ramitāhaṃ tvayā priya ||

5.1५.१

आकाशगमने चैव सुखिताहं त्वया सुखम् । (५।१)

ākāśagamane caiva sukhitāhaṃ tvayā sukham |

5.2५.२

विहृतास्मि त्वया कान्त तन्मे नाद्यास्ति किंचन ॥ (५।२)

vihṛtāsmi tvayā kānta tanme nādyāsti kiṃcana ||

6.1६.१

मितं ददाति हि पिता मितं माता मितं सुतः । (६।१)

mitaṃ dadāti hi pitā mitaṃ mātā mitaṃ sutaḥ |

6.2६.२

अमितस्य तु दातारं भर्तारं का न पूजयेत् ॥ (६।२)

amitasya tu dātāraṃ bhartāraṃ kā na pūjayet ||

7.1७.१

नास्ति भर्तृसमो नाथो न च भर्तृसमं सुखम् । (७।१)

nāsti bhartṛsamo nātho na ca bhartṛsamaṃ sukham |

7.2७.२

विसृज्य धनसर्वस्वं भर्ता वै शरणं स्त्रियाः ॥ (७।२)

visṛjya dhanasarvasvaṃ bhartā vai śaraṇaṃ striyāḥ ||

8.1८.१

न कार्यम् इह मे नाथ जीवितेन त्वया विना । (८।१)

na kāryam iha me nātha jīvitena tvayā vinā |

8.2८.२

पतिहीनापि का नारी सती जीवितुम् उत्सहेत् ॥ (८।२)

patihīnāpi kā nārī satī jīvitum utsahet ||

9.1९.१

एवं विलप्य बहुधा करुणं सा सुदुःखिता । (९।१)

evaṃ vilapya bahudhā karuṇaṃ sā suduḥkhitā |

9.2९.२

पतिव्रता संप्रदीप्तं प्रविवेश हुताशनम् ॥ (९।२)

pativratā saṃpradīptaṃ praviveśa hutāśanam ||

10.1१०.१

ततश्चित्राम्बरधरं भर्तारं सान्वपश्यत । (१०।१)

tataścitrāmbaradharaṃ bhartāraṃ sānvapaśyata |

10.2१०.२

विमानस्थं सुकृतिभिः पूज्यमानं महात्मभिः ॥ (१०।२)

vimānasthaṃ sukṛtibhiḥ pūjyamānaṃ mahātmabhiḥ ||

11.1११.१

चित्रमाल्याम्बरधरं सर्वाभरणभूषितम् । (११।१)

citramālyāmbaradharaṃ sarvābharaṇabhūṣitam |

11.2११.२

विमानशतकोटीभिर् आवृतं पुण्यकीर्तिभिः ॥ (११।२)

vimānaśatakoṭībhir āvṛtaṃ puṇyakīrtibhiḥ ||

12.1१२.१

ततः स्वर्गगतः पक्षी भार्यया सह संगतः । (१२।१)

tataḥ svargagataḥ pakṣī bhāryayā saha saṃgataḥ |

12.2१२.२

कर्मणा पूजितस्तेन रेमे तत्र स भार्यया ॥ (१२।२)

karmaṇā pūjitastena reme tatra sa bhāryayā ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 12, 144

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit