वैशम्पायन उवाच । (१।१)

ततः प्रयातः कौन्तेयः क्रमेण भरतर्षभ । (१।२)

नन्दाम् अपरनन्दां च नद्यौ पापभयापहे ॥ (१।३)

स पर्वतं समासाद्य हेमकूटम् अनामयम् । (२।१)

अचिन्त्यान् अद्भुतान् भावान् ददर्श सुबहून् नृपः ॥ (२।२)

वाचो यत्राभवन् मेघा उपलाश्च सहस्रशः । (३।१)

नाशक्नुवंस् तम् आरोढुं विषण्णमनसो जनाः ॥ (३।२)

वायुर् नित्यं ववौ यत्र नित्यं देवश्च वर्षति । (४।१)

सायं प्रातश्च भगवान् दृश्यते हव्यवाहनः ॥ (४।२)

एवं बहुविधान् भावान् अद्भुतान् वीक्ष्य पाण्डवः । (५।१)

लोमशं पुनर् एव स्म पर्यपृच्छत् तद् अद्भुतम् ॥ (५।२)

लोमश उवाच । (६।१)

यथाश्रुतम् इदं पूर्वम् अस्माभिर् अरिकर्शन । (६।२)

तद् एकाग्रमना राजन् निबोध गदतो मम ॥ (६।३)

अस्मिन्न् ऋषभकूटे ऽभूद् ऋषभो नाम तापसः । (७।१)

अनेकशतवर्षायुस् तपस्वी कोपनो भृशम् ॥ (७।२)

स वै संभाष्यमाणो ऽन्यैः कोपाद् गिरिम् उवाच ह । (८।१)

य इह व्याहरेत् कश्चिद् उपलान् उत्सृजेस् तदा ॥ (८।२)

वातं चाहूय मा शब्दम् इत्युवाच स तापसः । (९।१)

व्याहरंश् चैव पुरुषो मेघेन विनिवार्यते ॥ (९।२)

एवम् एतानि कर्माणि राजंस् तेन महर्षिणा । (१०।१)

कृतानि कानिचित् कोपात् प्रतिषिद्धानि कानिचित् ॥ (१०।२)

नन्दाम् अभिगतान् देवान् पुरा राजन्न् इति श्रुतिः । (११।१)

अन्वपद्यन्त सहसा पुरुषा देवदर्शिनः ॥ (११।२)

ते दर्शनम् अनिच्छन्तो देवाः शक्रपुरोगमाः । (१२।१)

दुर्गं चक्रुर् इमं देशं गिरिप्रत्यूहरूपकम् ॥ (१२।२)

तदाप्रभृति कौन्तेय नरा गिरिम् इमं सदा । (१३।१)

नाशक्नुवन् अभिद्रष्टुं कुत एवाधिरोहितुम् ॥ (१३।२)

नातप्ततपसा शक्यो द्रष्टुम् एष महागिरिः । (१४।१)

आरोढुं वापि कौन्तेय तस्मान् नियतवाग् भव ॥ (१४।२)

इह देवाः सदा सर्वे यज्ञान् आजह्रुर् उत्तमान् । (१५।१)

तेषाम् एतानि लिङ्गानि दृश्यन्ते ऽद्यापि भारत ॥ (१५।२)

कुशाकारेव दूर्वेयं संस्तीर्णेव च भूर् इयम् । (१६।१)

यूपप्रकारा बहवो वृक्षाश्चेमे विशां पते ॥ (१६।२)

देवाश्च ऋषयश्चैव वसन्त्यद्यापि भारत । (१७।१)

तेषां सायं तथा प्रातर्दृश्यते हव्यवाहनः ॥ (१७।२)

इहाप्लुतानां कौन्तेय सद्यः पाप्मा विहन्यते । (१८।१)

कुरुश्रेष्ठाभिषेकं वै तस्मात् कुरु सहानुजः ॥ (१८।२)

ततो नन्दाप्लुताङ्गस् त्वं कौशिकीम् अभियास्यसि । (१९।१)

विश्वामित्रेण यत्रोग्रं तपस् तप्तम् अनुत्तमम् ॥ (१९।२)

वैशम्पायन उवाच । (२०।१)

ततस्तत्र समाप्लुत्य गात्राणि सगणो नृपः । (२०।२)

जगाम कौशिकीं पुण्यां रम्यां शिवजलां नदीम् ॥ (२०।३)